Bên cạnh oanh tạc cơ B-21 với hình dáng đặc thù, người Mỹ còn làm ra một "người anh em" không người lái của nó với cái tên không chính thức là RQ-180. Tuy chiếc UAV tàng hình này vẫn còn bao phủ nhiều bí ẩn, nhưng nó vừa xuất hiện trên bầu trời ở căn cứ không quân Larissa (Hy Lạp) trong những ngày mà chiến dịch Epic Fury ở Trung Đông đang căng thẳng.
Có biệt danh "Lady of Larissa", chiếc UAV này là một khí tài trinh sát tầm xa và bay ở độ cao lớn (HALE) từ 18 đến 20 km. Theo mấy tấm hình người ta chụp được, RQ-180 có thiết kế 'flying wing' không đuôi, đó là cấu trúc tối ưu để tán xạ sóng radar cũng như bớt đi lực cản không khí. Nó có hai cánh rất dài và mảnh, được tinh chỉnh đặc biệt để hoạt động ở tầng bình lưu mà theo trang The War Zone, sải cánh này ước tính có thể lên tới hơn 40 mét, vậy là cũng ngang ngửa B-21 (rộng 47 mét).
Sải cánh này giúp máy bay duy trì lực nâng trong bầu không khí loãng ở độ cao trên 18 km. Khả năng hoạt động ở độ cao gần bằng phi cơ trinh sát U-2 giúp RQ-180 có tầm quan sát cực rộng, bao quát những khu vực rộng lớn chỉ trong một lần quét.
Ngoại hình bề thế
Có biệt danh "Lady of Larissa", chiếc UAV này là một khí tài trinh sát tầm xa và bay ở độ cao lớn (HALE) từ 18 đến 20 km. Theo mấy tấm hình người ta chụp được, RQ-180 có thiết kế 'flying wing' không đuôi, đó là cấu trúc tối ưu để tán xạ sóng radar cũng như bớt đi lực cản không khí. Nó có hai cánh rất dài và mảnh, được tinh chỉnh đặc biệt để hoạt động ở tầng bình lưu mà theo trang The War Zone, sải cánh này ước tính có thể lên tới hơn 40 mét, vậy là cũng ngang ngửa B-21 (rộng 47 mét).
Sải cánh này giúp máy bay duy trì lực nâng trong bầu không khí loãng ở độ cao trên 18 km. Khả năng hoạt động ở độ cao gần bằng phi cơ trinh sát U-2 giúp RQ-180 có tầm quan sát cực rộng, bao quát những khu vực rộng lớn chỉ trong một lần quét.
Hai khoang cảm biến nhỏ
Đoạn clip người ta quay cho thấy nó có hai khoang nhỏ đằng sau bánh đáp mũi là nơi chứa các cảm biến quang-điện tử. Chúng nằm ở giữa nhưng hơi nghiêng về hai bên trái phải và được bảo vệ bằng kính hoặc thạch anh. Nhờ đó các cảm biến ấy có thể thu thập hình ảnh độ phân giải cao theo các góc nghiêng, giúp UAV duy trì việc giám sát liên tục mục tiêu từ khoảng cách an toàn.
Người ta còn cho là RQ-180 có trang bị một radar quét mảng pha điện tử chủ động (AESA) công suất mạnh, nằm trong phần bụng gù lên. Radar này tích hợp chức năng chỉ thị mục tiêu di động trên mặt đất (GMTI) và radar khẩu độ tổng hợp (SAR). Từ đó UAV có thể nhìn xuyên qua mây mù, khói bụi cả ngày lẫn đêm, cung cấp dữ liệu liên tục cho các mạng lưới chỉ huy.
Khoảng cách giữa hai bánh đáp sau khá lớn, vừa đem lại sự vững chãi khi lăn bánh vừa là để chừa ra một không gian rộng rãi giữa thân để chứa nhiên liệu và loạt cảm biến. Tờ The War Zone nói bộ càng đáp này nhìn rất giống bánh đáp của tiêm kích F-15 (có trọng lượng cất cánh tối đa hơn 36 tấn). Điều này ám chỉ RQ-180 cũng là một cỗ máy nặng nề, có thể vượt qua cả chiếc Global Hawk to lớn (14,6 tấn). Đặc biệt, bánh đáp mũi sử dụng cấu trúc cánh tay đòn để giảm chấn khi tiếp đất, tránh cho lớp vỏ tán xạ radar nhạy cảm bị rung mạnh.
"Tấm chắn bùn" thú vị
Cái hay của RQ-180 không chỉ là hình dáng mà còn đến từ việc trang bị các chi tiết nhỏ mà hữu ích. Thí dụ như tấm chắn màu trắng được gắn bọc quanh bánh đáp mũi (hai bánh sau thì không có). Khi đậu trên mặt đất thì bụng UAV nằm rất sát đường băng, nhất là phần gù chứa cảm biến. Thành ra tấm chắn này sẽ ngăn không cho đất đá, cát sỏi từ bánh xe văng lên làm hư hại lớp phủ và hai khoang cảm biến phía sau.
UAV này còn có các cánh tà nằm dọc theo mép sau của cánh, lẫn ở phần "đuôi" nhọn, giúp nó đạt khả năng cơ động tốt trong điều kiện không khí cực loãng mà không cần phải làm cánh đuôi đứng vốn dễ bị radar phát hiện.
Quảng cáo
Khả năng sống sót của RQ-180 còn dựa vào hệ thống tác chiến điện tử và thu thập tình báo tín hiệu (SIGINT) thụ động. Các mảng ăng-ten dạng màng mỏng được tích hợp trực tiếp vào cấu trúc vỏ để nó định vị các nguồn phát vô tuyến của đối phương mà không cần phát sóng. Với thể tích bên trong khổng lồ nhờ không có buồng lái, RQ-180 mang theo được nhiều nhiên liệu đủ để hoạt động trên không vài ngày.
'Quý cô Larissa' có thể bay đi trinh sát ngay trong những vùng không phận bị phong tỏa nghiêm ngặt. Tuy là nó xuất hiện ở trung bộ Hy Lạp, nơi khá gần Trung Đông và cũng trong thời gian diễn ra chiến dịch Epic Fury, nhưng không rõ nó có tham gia nhiều vô chiến dịch này hay không.
TWZ, 19fortyfive, Aviationist.
