[Giải đáp livestream PC] Chức năng của keo tản nhiệt, các loại keo tản nhiệt và lưu ý khi dùng

bk9sw
28/3/2019 5:4Phản hồi: 152
[Giải đáp livestream PC] Chức năng của keo tản nhiệt, các loại keo tản nhiệt và lưu ý khi dùng
Trong buổi livestream về máy tính Windows vừa rồi thì có một bạn hỏi rằng "Chất lượng keo tản nhiệt có ảnh hưởng đến hiệu suất làm mát CPU không. Em tháo ra thay keo mà chơi Liên Minh CPU toàn 80 độ." Vấn đề này cũng đang được nhiều anh em quan tâm và câu hỏi này mình cũng thấy thú vị để có thể viết thành một bài nên quyết định trao giải Ví Sen cho bạn Oanh Phạm trên Facebook (fb.com/troioitroi.taolanamchukhongphainu) 😁.

Trả lời cho câu hỏi này, mình sẽ nói lại đôi chút về keo tản nhiệt và chức năng của nó:


Thermal Paste.jpg
Keo tản nhiệt (thermal paste hay thermal grease và còn hàng tá tên gọi như thermal gel, thermal compound nhưng tựu chung là vật liệu dẫn truyền nhiệt bề mặt Thermal Interface Material - TIM) là một thứ gần như không thể thiếu trên mọi chiếc máy tính từ desktop đến laptop. Nó là một dạng chất dẫn nhiệt, dạng hơi lỏng hay sệt giống keo nên được gọi là keo tản nhiệt.

Imperfect cooler.jpg
Keo tản nhiệt được thêm vào giữa bề mặt phát nhiệt, ở đây là nắp CPU, đế GPU hay bề mặt hấp thụ nhiệt của thiết bị tản nhiệt. Sở dĩ phải có keo tản nhiệt bởi nó đóng vai trò khỏa lấp đi những khiếm khuyết rất nhỏ trên bề mặt tiếp xúc của 2 bề mặt kim loại được áp vào nhau.

IHS.jpg
Mỗi con CPU hay GPU có một bề mặt để khuếch tán nhiệt từ đế bán dẫn phía dưới. Với CPU, chiếc nắp này gọi là IHS (Integrated Heat Spreader), nó truyền nhiệt từ đế chip lên và bản thân giữa đế chip và nắp IHS cũng có một lớp TIM. Nắp IHS sẽ tiếp xúc trực tiếp với bề mặt hấp thụ nhiệt của tản nhiệt khí hay block của tản nhiệt nước. Vấn đề là 2 bề mặt kim loại này không bao giờ hoàn hảo, dù mắt thường nhìn thấy rất phẳng nhưng thực tế vẫn có những lỗ, rảnh nhỏ li ti, chỉ có thể nhìn thấy dưới kính hiển vi.

Air gap.jpg
Khoảng trống siêu nhỏ để lại giữa nắp IHS và bề mặt tiếp xúc của bộ tản nhiệt chứa không khí. Không khí truyền nhiệt rất kém thành ra keo tản nhiệt cần được thêm vào để lấp đi các khoảng trống này, tạo nên một bề mặt dẫn truyền nhiệt "mượt mà" và kín.

Có bao nhiêu loại keo tản nhiệt và chất lượng của nó có ảnh hưởng đến hiệu suất làm mát CPU hay không?


Trên thị trường hiện tại có 3 dạng keo tản nhiệt chính gồm: keo có gốc bằng kim loại, keo gốm và keo gốc silicon.

Metal.jpg
Keo tản nhiệt gốc kim loại là dạng keo có hiệu năng dẫn truyền nhiệt rất tốt. Loại keo tản này có chứa các hạt kim loại nhỏ li ti, có thể là bạc, kẽm, nhôm, đồng. Loại keo này có một nhược điểm là ngoài dẫn nhiệt tốt, nó còn có thể dẫn điện do có kim loại. Tuy nhiên ngày nay thì nhiều hãng đã cải tiến với các lớp, cấu trúc cách ly dẫn điện trong keo. Đây cũng là loại keo mà anh em dễ tìm mua trên thị trường

Ceramic.jpg
Keo gốm thường chứa các hạt gốm, gốm dẫn nhiệt rất tốt và đây cũng là một loại keo rất an toàn. Dĩ nhiên keo gốm không đạt được hiệu năng dẫn truyền nhiệt tốt như keo gốc kim loại. Khác biệt về nhiệt độ có thể từ 1 đến 3 độ C.

Stock heatsink.jpg
Keo gốc silicon thường là chứa silicon và kẽm. Loại keo này thường đi kèm với tản nhiệt stock của CPU và hiệu quả tản nhiệt của nó chỉ thường thường bậc trung thôi.

Liquid metal.jpg
Ngoài ra còn có kim loại lỏng với hiệu quả dẫn truyền nhiệt cực tốt. Nó có thành phần chính là Gallium - một kim loại mềm, nóng chảy ở nhiệt độ cao hơn nhiệt độ thường (29 độ C), không độc hại như thủy ngân và khi kết hợp với Indium cũng như các kim loại khác, nhiệt độ nóng chảy và đông của hợp kim này rơi xuống còn - 19 độ C. Điều này có nghĩa ở nhiệt độ thường, kim loại lỏng luôn ở trạng thái lỏng. Loại keo này ngoài khả năng dẫn nhiệt cực tốt còn có tính dẫn điện cao nên phải cẩn thận khi sử dụng. Thêm nữa là nó có đặc tính ăn mòn nhôm nên kim loại lỏng thường được người dùng sử dụng khi bung nắp IHS (delid) CPU để trét trực tiếp lên đế bán dẫn.

Quảng cáo


Trở lại với câu hỏi đầu bài, nếu bạn thấy máy quá nóng khi chơi game hay khi chỉ chạy các tác vụ thông thường thì khả năng cao là máy đã dùng lâu và keo tản nhiệt đã khô lại hết, khả năng dẫn truyền nhiệt không còn tốt nữa và điều bạn cần làm là tháo máy ra để tra lại keo mới cũng như làm vệ sinh lại quạt tản nhiệt.

Về kim loại lỏng:

Liquid Apply.jpg
Keo kim loại lỏng có đặc tính chảy, nó không khô đặc lại dưới tác động nhiệt như các loại keo gốm. Thế nên trong quá trình sử dụng, keo kim loại có thể xì ra xung quanh và nếu bám lên các linh kiện khác thì có thể gây chập cháy bởi keo kim loại dẫn điện. Vì vậy để trét keo kim loại lỏng thì chúng ta nên dùng một chiếc tăm bông và bôi đều lên bề mặt tiếp xúc của CPU.

Sau đó, anh em cần tạo một lớp cách ly vùng tiếp xúc của CPU với các linh kiện khác. Giải pháp thường thấy là dùng sơn móng tay dạng trong suốt với thành phần chính là polymer quét lên các linh kiện xung quanh, khi sơn khô nó sẽ tạo ra lớp cách ly rất hiệu quả với keo kim loại lỏng. Một vài cách khác là dán băng keo cách điện.

Apply.jpg
Loại keo mình vẫn hay dùng là keo tản thường như keo có hạt kim loại, keo gốm, dễ mua và an toàn. Tuy nhiên cần phải lưu ý không nên trét quá nhiều keo. Thông thường chỉ cần một cục nhỏ ở giữa nắp CPU, khi áp tản nhiệt lên và siết ốc thì áp lực sẽ khiến keo lan ra lấp đầy các khoảng trống cũng như toàn bề mặt tiếp xúc.
152 bình luận
Chia sẻ

Xu hướng

NG.Hải
ĐẠI BÀNG
5 năm
Em hay dùng kem đánh răng thay keo, thấy máy chạy bốc mùi thơm lắm bác ạ
@NG.Hải Đã từng cho Closeup bạc hà, xác nhận thơm mát nhưng không được dàu lâu 😁
hacrot3000
TÍCH CỰC
5 năm
@1hoi1chai không tháo CPU được nhưng phần đế tản nhiệt vẫn tháo được và bôi keo bình thường
xlive
TÍCH CỰC
5 năm
Đang quan tâm miếng xốp tản nhiệt dán vào lưng các con chíp chính trên mainboad Laptop để tăng thêm khả năng tản nhiệt cho chíp. Bạn nào đã xử sụng và mua ở đâu loại xốp dán tản nhiệp chíp đó cho cảm nhận và nơi bán ở SG. thanks
simhoang
ĐẠI BÀNG
5 năm
@xlive bạn có thể dùng nó nếu bạn không biết trét keo vì nó dễ dùng. còn muốn tản nhiệt tốt thì phải là keo tốt mới chuẩn. vì loại đó độ dẫn nhiệt không cao, lại còn khá dày nên làm cho khả năng dẫn nhiệt càng giảm. cơ bản là "gần như" bất kỳ loại keo tản nhiệt, miếng dán hay kể cả kim loại lỏng cũng thường có độ dẫn điện nhỏ hơn heatsink và vật liệu làm đế chip. vậy nên bạn cần chọn loại keo nào có độ dẫn điện càng cao càng tốt,trét đều và mỏng nếu muốn tản nhiệt tốt. Nếu không thì giống như việc bị "nghẽn cổ chai ấy". heatsink tản nhiệt tốt, chip cũng tốt nhưng chỗ keo lại không tốt thì khả năng tản nhiệt của hệ thống xem như không tốt
cái này cần có kiến thức vật lý 1 tí là hình dung ra, tính toán sơ sơ cũng tốt.
xlive
TÍCH CỰC
5 năm
@simhoang mình cần loại miếng xốp để dán lên lưng chip có tác dụng như những miếng đồng hay nhôm dc dán hay kẹp lên lung chip để tự tản nhiệt ấy chứ ko phải dùng để thay thế cho kem tản nhiệt
simhoang
ĐẠI BÀNG
5 năm
@xlive Không biết có phải bác đang nhắc đến cái gọi là thermal pad không nữa.
cho dù là gì thì bác đang hiểu nhầm về công dụng của nó rồi.
1- Làm gì có miếng dán nào mà có độ dẫn điện tốt hơn được ĐỒNG đâu bác? hơn nữa cái heatsink còn được quạt để giải nhiệt cho nó nữa thì làm sao mà có thể thay thế được nó?
2- Giả sử là có miếng độ dẫn nhiệt tốt hơn đi chăng nữa thì bác dán vào rồi nhiệt sẽ truyền lên miếng dán đó, xong rồi nó sẽ đi về đâu? vậy bây giờ bác lại phản gắn heatsink vào để nó giải nhiệt đường quạt ra khỏi máy không? và như vậy thì có phải nó tác dụng giống như kem tản nhiệt không?
=> không có gì thay thế được bộ phận tản nhiệt trong máy đâu bác
=> bác muốn thêm cái gì lên lưng chip thì phải đảm bảo tiếp xúc càng nhiều càng tốt, càng mỏng càng tốt và độ dẫn nhiệt càng cao càng tốt. Thời điểm này tôi chưa thấy loại nào có thể đưa vào vị trí lưng chip để làm nhiệm vụ giải nhiệt- dẫn nhiệt mà cao hơn đồng cả (thực tế là chưa thể cao bằng độ dẫn nhiệt lưng chip chứ đừng nói đến đồng)
=> bác đừng mù quáng tin lời quảng cáo trên mạng. cứ theo kiến thức vật lý mà làm.
=> bác muốn giải nhiêt tốt nhất (và nguy hiểm cho những người không biết dùng) cho những máy hay có nhiệt độ cao trên 75 thì dùng liquid metal. còn muốn rẻ mà hiệu quả thì MX4. còn tốt nhất, an toàn nhất và hiệu quả nhất thì thermal grizzly kryonaut (TF8 và TF x cũng tốt). còn máy bác khi nào cũng dưới 70 thì gần như loại nào cũng tương đương nhau thôi
xlive
TÍCH CỰC
5 năm
@simhoang uh đúng vậy, nghĩ rằng nó thay thế dc dạng miếng đồng miếng nhôm để tăng khả năng tản nhiệt, nhẹ và lắp đặt đơn giản, nếu dùng miếng nhôm miếng đồng với laptop dán và lỡ nó bung ra thì có thể làm chập làm hỏng các chi tiết bên trong,
Vậy nên mình mới thỏi tham khảo các ý kiến. Vì tương tự với mấy bóng led xe hơi có 1 dạng sợi bạt đan ở duôi bóng giúp tăng khả năng tản nhiệt nên nghĩ rằng cũng có thể có miếng dán tăng khả năng tản nhiệt dù nó ko ưu việt bằng các cachs khác nhung nó phù hợp với điều kiện sử dụng khác nhau

wormwon
TÍCH CỰC
5 năm
Trước khi thay (sau vài năm sử dụng ): chạy 100% CPU package lên 90 độ, các core dao động 60 70

Sau khi thay: 100% CPU package tầm 60 độ, các core 40 độ

Hãy bảo dưỡng cho máy của bạn 😁
@wormwon 6 năm rồi chưa tháo con HP Probook.
Nghe nói chơi liên minh trên mobile mà, chơi chi trên pc cho nóng máy nhỉ
@Nguyễn Thắng 89 bản mobile nó khác nhau hoàn toàn từ đồ họa lẫn cách chơi, chơi trên pc xong quay ra mobile thật sự mobile k ngửi đc.híc
@Nguyễn Thắng 89 Cou ngày nay rất mát k cần quạt xịn keo xịn như xưa .
i7 hôm nay chỉ tiêu 65w như i3 hồi đó nên quạt zin intel theo hộp là được k cần quạt nước, quạt tháp làm gì . Tui không tra keo luôn nè chơi 5 tháng rồi . Bình thường
Ethanol
TÍCH CỰC
5 năm
@Nguyễn Thắng 89 Dăm ba cái trò mèo liên quân trên di động sánh sao nổi với liên minh trên pc. Nó khó hơn nhiều và yêu cầu cấu hình tương đối. À thế mà vẫn có các thanh niên giả lập liên quân để đánh trên pc đấy.
@Nguyễn Thắng 89 Trên mobile là liên quân chứ không phải liên minh bạn à
@Nguyễn Thắng 89 Trên PC nó khác chứ. Đt chơi mãi sao đc.
msnori
TÍCH CỰC
5 năm
Liquid metal chơi ngon thật cơ mà ai không có kinh nghiệm thì không nên chơi không lại được mua máy tính mới 😃
Azkan
TÍCH CỰC
5 năm
@msnori đã chơi thì phải chơi lớn bạn ạ 😁 mình mới có thời gian trét cho cái laptop thôi, đợi đợt tới rảnh sẽ delid rồi trét luôn cho desktop ở nhà :D
msnori
TÍCH CỰC
5 năm
@Azkan Mình khuyến cáo những người không có kinh nghiệm thôi hehe. Ai mà biết rồi thì cứ chiến thôi.
@msnori Trên lazzada ko có nhỉ
msnori
TÍCH CỰC
4 năm
@bomduc Shopee đi bác 😆
Vậy cho em hỏi là ic diamond 7 vs thermal grizzly kryonaut loại nào là tốt nhất ! em đang xài IC 7 cũng muốn đổi sang kem kia như nào
LaptopK1
TÍCH CỰC
5 năm
@Trần Nguyễn QUốc Thanh Bạn dùng keo tản nhiệt này cho máy gì ?
simhoang
ĐẠI BÀNG
5 năm
@Trần Nguyễn QUốc Thanh thermal grizzly kryonaut thông số cao hơn hẳn bạn ơi. và xem review thì nõ cũng tốt hơn 1 chút. mấy người bán hàng là quảng cáo đều lấy thông số dẫn nhiệt của kim cương nhưng thực tế không phải trong keo toàn bộ là kim cương mà là 1 hỗn hợp và độ dẫn nhiệt thấp hơn thermal grizzly kryonaut
Mr-Bom
TÍCH CỰC
5 năm
Đã sử dụng keo Arctic Silver 5 như hình trên của mod cho Macbook giảm từ 6 - 10 độ các đây hơn 1 năm đến giờ vẫn xài ae dùng macbook có thể xem qua: https://tinhte.vn/threads/huong-dan-thay-keo-tan-nhiet-cho-macbook-pro-retina.2708928/
Trước mua loại coollaboratory liquid ultra dùng đúng là đáng đồng tiền bát gạo, nhưng trét vào GPU thì đứt =))
simhoang
ĐẠI BÀNG
5 năm
@tuansiro nó sẽ dùng tốt với vật liệu tiếp xúc là đồng (tốt nhất là đồng nguyên chất). trét vào gpu cũng được nếu nó dùng đồng thay vì nhôm
dungluu
ĐẠI BÀNG
5 năm
Trét keo 1 cục nhỏ ở giữa bề mặt cpu ko bao giờ là tối ưu mà phải cần phải tự trét 1 lớp mỏng, có thể dùng chính bề mặt của tản để làm việc đó bằng cách áp mặt cpu có keo vào đế tản và xoay vòng tròn thì keo nó mới mỏng và tràn đều, vừa đỡ hao keo vừa dàn đều keo hơn.
dungluu
ĐẠI BÀNG
5 năm
@max-20091 Tùy loại tản và keo mà bạn tự áp dụng cách trét lấy. Ko có công thức chung cho tất cả các loại tản và keo. Hãng sx kem cũng chỉ nói chung chung thôi.
@dungluu Cách nhỏ 1 cục giữa tâm cục cpu thì phù hợp với các con chip của intel( trừ các dòng xeon to đùng và dòng X) do bên trong chỉ có 1 mặt chip đồng nhất ngay giữa. Xem mấy anh vn ráp máy trét keo cho mấy con TR của AMD mà hãi, mặt chip to đùng, đế silicon thì chia mỗi khối mỗi góc mà nhỏ đc miếng kem bé tí ngay giữa!
@dungluu Trét 1 hạt vào là chuẩn rồi, thanh niên còn đòi dàn mỏng keo ra rồi áp vô tản xoay xoay thì nó chỉ có tạo thêm bong bóng khí trong keo thôi. Trét 1 hạt rồi ấn tản lắp luôn mới chuẩn.
dungluu
ĐẠI BÀNG
4 năm
@Pentanol Haha, mình mới tìm hiểu thì có tới mấy cách để trét keo lận bạn ơi. Của 1 bạn chỉ là 1 cách thông dụng truyền miệng, ngoài ra cách trét keo nó còn phụ thuộc vào cpu mà bạn đang dùng.

Intel:
http://www.arcticsilver.com/intel_application_method.html#

AMD:
http://www.arcticsilver.com/amd_application_method.html#

Keo tản ko dễ có bọt khí nha bạn do bản chất của nó là đặc và dẻo, nếu khí dễ lọt vào hoá ra nó lỏng lét ah.
Thạch 42
TÍCH CỰC
5 năm
Còn 1 loại giống như miếng kẹo cao su đắp vào SSD NVMe rồi ốp tấm tản nhiệt của main lên mod có thông tin về loại đó không?
Thạch 42
TÍCH CỰC
5 năm
@dungluu Tks bác để tìm thông tin thử sau này có thay bít đường tìm
Thạch 42
TÍCH CỰC
5 năm
@Fibbo Mình củng thấy dùng cho tản nước với khe NVMe
Thạch 42
TÍCH CỰC
5 năm
@dungluu Mình ở đài loan mới lắp máy hơn tháng nên tạm thời chưa cần mua, thấy bài về keo tản nhiệt nên hỏi luôn :v
Rất bổ ích, thanks bác khi nào chét thử 😁
@Huy_Microsoft_Windows Tôi cả năm mới thay một lần.
Mình cứ định kỳ 3 tháng thay một lần máy chạy lúc nào cũng ổn định, 6 tháng thổi bụi cho máy một lần, bàn phím 1 năm móc hết phím ra rửa 1 lần
@Thái Tâm Nghiên Ngày nào cũng chạy 12 tiếng
@bomduc Chắc bạn dùng kem bằng vàng quá?
@Thái Tâm Nghiên 😆 tháo máy ra là k còn thấy keo đâu luôn mà
@bomduc chắc là do bạn bật quạt lên tục vào máy
viettiepx2
ĐẠI BÀNG
5 năm
Quan trọng nhất là tên và nơi bán uy tín thì k thấy share ạ
@viettiepx2 bài này không có quảng cáo cho bất cứ hãng nào nên ae muốn mua phải tự tìm thoai 😁
dungluu
ĐẠI BÀNG
5 năm
@viettiepx2 Qua mình cho ít keo mx4 về trét nè. Mua tuýp 20g dùng ko biết khi nào hết. AS5 cũng có, cái ống ceramique 2 trong bài đó cũng có luôn.

Cuối cùng túm cái váy lại là keo nào cũng như nhau, chẳng có gì vui.
@viettiepx2 Mấy sàn thương bán thiếu gì bạn. Chẳng qua phí chuyển hơi đắt.
fdtre
TÍCH CỰC
5 năm
mình dùng loại mx4 thấy cũng tốt , lâu lâu thay keo lần .
có hũ keo mua năm 2014 7k, qua 2 đời máy cá nhân và vô số đời máy bạn xài tới h chưa hết được 1 nửa :rolleyes:
lại nhớ đến con lap cũ xài ngót nghét 7 năm, nóng kinh hồn vía chơi game toàn 8x độ. Chạy ra Lê Thanh Nghị làm tuýp keo như cái bơm xi lanh có mấy chục, bán tín bán nghi về tháo ra trét trét phết phết thế mà cũng ổn, giảm đc cả chục độ xuống con tầm hơn 7x độ :p Bây giờ đọc bài này mới ngộ ra cái tuýp keo hồi đó là keo có hạt kim loại 😁
Máy tính phổ thông thì không cần keo đâu.
dntphuc
TÍCH CỰC
5 năm
@Đu Máy Bay chấm com Sao lại không được bác?
@Đu Máy Bay chấm com Chắc bạn đang ngầm ý. Nên mua máy cao cấp.

Xu hướng

Bài mới









  • Chịu trách nhiệm nội dung: Trần Mạnh Hiệp
  • © 2024 Công ty Cổ phần MXH Tinh Tế
  • Địa chỉ: Số 70 Bà Huyện Thanh Quan, P. Võ Thị Sáu, Quận 3, TPHCM
  • Số điện thoại: 02822460095
  • MST: 0313255119
  • Giấy phép thiết lập MXH số 11/GP-BTTTT, Ký ngày: 08/01/2019