Thị trấn Punxsutawney nằm phía nam của địa hạt Jefferson, tiểu bang Pennsylvania (Mỹ) là nơi có 1 lễ hội kì lạ đã tồn tại suốt 140 năm: sử dụng 1 con chuột đất (groundhog) tên là Punxsutawney Phil để dự đoán khi nào mùa Xuân tới. Lễ hội được tổ chức vào ngày 2/2 hàng năm, lần đầu tiên vào năm 1887 và thu hút hàng chục ngàn du khách tới dự trực tiếp, cộng với livestream trên các kênh truyền hình lớn, thu hút hàng chục triệu khán giả cùng xem online.
Tương truyền lễ hội này có nguồn gốc từ nước Đức, được tổ chức vào Lễ Nến của Kitô giáo, ngày 2/2 hằng năm (Candlemas), sau này những người Đức di cư tới Canada và Mỹ, đặc biệt là ở tiểu bang Pennsylvania đã đem theo truyền thống này, có thay đổi một chút là sử dụng con chuột đất (groundhog) để làm “nhà tiên tri” thay cho con lửng (badger) hoặc con nhím (hedgehog), ở Thị trấn Punxsutawney là con chuột đất có tên Punxsutawney Phil. Groundhog là một loài gặm nhấm sống đào hang dưới đất, thuộc họ Sóc lớn.
Thị trấn Punxsutawney ở Pennsylvania là nơi gốc của lễ hội này ở nước Mỹ. Với niềm tin rằng linh vật gắn liền với các truyền thống cổ xưa đều bất tử, người dân ở Punxsutawney tin rằng Punxsutawney Phil bất tử nhờ đã uống Elixir of Life, một loại thuốc trường sinh bất tử hay thấy trong game, nghĩa là nó đã sống 140 năm nay, mặc dù trên thực tế thì tuổi thọ của loài này chỉ khoảng 7-8 năm mà thôi, có nghĩa rằng chuột Punxsutawney Phil bây giờ đã là đời thứ mười mấy.
Về truyền thống dùng chuột đất Punxsutawney Phil để “dự báo thời tiết” này cũng thú vị không kém. Sáng sớm ngày 2/2 hằng năm, trước khi bình minh ló dạng, mọi người sẽ tụ tập trên ngọn đồi Gobbler's Knob của thị trấn, người chăm sóc con chuột Punxsutawney Phil đem theo cái lồng chứa nó.
Tương truyền lễ hội này có nguồn gốc từ nước Đức, được tổ chức vào Lễ Nến của Kitô giáo, ngày 2/2 hằng năm (Candlemas), sau này những người Đức di cư tới Canada và Mỹ, đặc biệt là ở tiểu bang Pennsylvania đã đem theo truyền thống này, có thay đổi một chút là sử dụng con chuột đất (groundhog) để làm “nhà tiên tri” thay cho con lửng (badger) hoặc con nhím (hedgehog), ở Thị trấn Punxsutawney là con chuột đất có tên Punxsutawney Phil. Groundhog là một loài gặm nhấm sống đào hang dưới đất, thuộc họ Sóc lớn.
Thị trấn Punxsutawney ở Pennsylvania là nơi gốc của lễ hội này ở nước Mỹ. Với niềm tin rằng linh vật gắn liền với các truyền thống cổ xưa đều bất tử, người dân ở Punxsutawney tin rằng Punxsutawney Phil bất tử nhờ đã uống Elixir of Life, một loại thuốc trường sinh bất tử hay thấy trong game, nghĩa là nó đã sống 140 năm nay, mặc dù trên thực tế thì tuổi thọ của loài này chỉ khoảng 7-8 năm mà thôi, có nghĩa rằng chuột Punxsutawney Phil bây giờ đã là đời thứ mười mấy.
Về truyền thống dùng chuột đất Punxsutawney Phil để “dự báo thời tiết” này cũng thú vị không kém. Sáng sớm ngày 2/2 hằng năm, trước khi bình minh ló dạng, mọi người sẽ tụ tập trên ngọn đồi Gobbler's Knob của thị trấn, người chăm sóc con chuột Punxsutawney Phil đem theo cái lồng chứa nó.
Mọi người sẽ tổ chức lễ hội với các hoạt động như ca múa hát, ăn mừng, bắn pháo hoa, rất nhiều hoạt động náo nhiệt nhằm đánh thức con chuột khỏi giấc ngủ đông. Tới đúng thời điểm Mặt Trời mọc (ngày 2/2 năm nay giờ ở thị trấn Punxsutawney Mặt Trời mọc lúc 7:25), cửa lồng sẽ được mở ra, con chuột thức dậy và chạy ra khỏi lồng, nếu:
- Trời có nắng, chiếu xuống con chuột và con chuột nhìn thấy cái bóng của chính nó (sees his shadow): hôm nay trời đẹp, thời tiết tốt, tuy nhiên Mùa Đông sẽ kéo dài thêm 6 tuần nữa, nghĩa là tới giữa tháng 3 mới tới Mùa Xuân.
- Trời râm không có nắng, không thấy bóng của con chuột trên mặt đất: nghĩa là trời xấu, nhưng Mùa Đông sẽ sớm qua đi, Xuân đang tới.
→ Năm nay, chuột Punxsutawney Chil “sees his shadow” lúc 7:25 sáng, mọi người sẽ cùng “nghe” con chuột đọc lời tiên đoán rằng Mùa Đông sẽ kéo dài thêm 6 tuần nữa bằng ngôn ngữ của chuột đất (groundhogese).
Người xưa sử dụng hình ảnh này để tiên đoán thời tiết là vì nếu con chuột nhìn thấy bóng của nó trên mặt đất, nó sẽ hoảng sợ và chạy vô hang rồi ngủ tiếp → Mùa Đông sẽ kéo dài thêm nữa vì chuột vẫn còn ngủ đông. Ngược lại, nếu trời âm u không có nắng, con chuột sẽ rời hang đi kiếm ăn, báo hiệu cho Đông sắp qua, Xuân đang tới.
Trên thực tế, lễ hội Punxsutawney Chil chỉ là một sự kiện mang tính truyền thống, được người dân ở thị trấn duy trì suốt 140 năm nay vì gắn liền với văn hóa dân gian, chứ tỉ lệ dự đoán đúng của con chuột Punxsutawney Chil chỉ có khoảng 39% mà thôi, nghĩa là trong 3 lần đoán thì trúng được 1 lần.
Trong suốt lịch sử 140 lần lễ hội được tổ chức, chuột Phil đã 110 lần “sees his shadow” và bỏ chạy về hang, tương ứng với 110 lần “tiên đoán” rằng mùa Đông sẽ kéo dài thêm 6 tuần. Người ta cho rằng con chuột bỏ chạy về hang là do sợ không khí náo nhiệt của hàng chục ngàn người reo hò xung quanh, chứ không phải do nó sợ cái bóng của chính mình.
A. J. Dereume, người chăm sóc chú chuột Punxsutawney Chil, giơ cao nó lên trước mặt khán giả, sau lời tiên đoán rằng mùa Đông sẽ kéo dài thêm 6 tuần nữa.
Groundhog Club là đơn vị tổ chức lễ hội dự báo thời tiết bằng chuột đất. Bên trái là Dan McGinley - phó chủ tịch hội, đang cầm lời tiên tri viết bằng tiếng chuột đất (groundhogese). Người đứng giữa là A. J. Dereume, bên phải là chủ tịch hội, Tom Dunkel.
Cận cảnh chuột đất Phil bất tử.
Quảng cáo
![[IMG]](https://photo2.tinhte.vn/data/attachment-files/2026/02/8956041_tinhte-le-hoi-chuot-dat-Phil_1.jpg)
Du khách đến tham dự lễ hội đội trên đầu con chuột Phil bằng bông.
Chiếc mũ có chữ và đèn tên chuột Phil.
Happy Groundhog Day 2rd February.
Tấm bảng ghi chữ We Love Phil.
Quảng cáo
Pháo hoa được bắn rạng sáng ngày 2/2/2026.
Chuẩn bị ca hát và âm nhạc để đánh thức chuột Phil.
Người hâm mộ đem theo bảng tên chuột Phil có dán đèn LED.
Dan McGinley, phó chủ tịch hội Groundhog Club phát biểu trong lễ hội.
Seer of seers - tiên tri của những nhà tiên tri.
Lễ hội này nổi tiếng vì gắn liền với văn hóa dân gian, chứ không phải vì độ chính xác của lời tiên tri mà chuột Phil đưa ra.
Ảnh Reuters
