[Học chụp ảnh] Tìm hiểu về định dạng ảnh Raw
viethung93
10 năm trướcBình luận: 111Lượt xem: 164.919
[Học chụp ảnh] Tìm hiểu về định dạng ảnh Raw
Đối với tôi tùy chọn ảnh raw trong máy ảnh luôn là số 1. Rất nhiều người sử dụng máy ảnh chỉ sử dụng định dạng ảnh này. Những lợi ích mà dạng ảnh này đem lại nếu so ra sẽ hoàn toàn đánh bại những điểm hạn chế của nó, ví dụ như quá tốn bộ nhớ. Vậy thực sự định dạng này là gì? Liệu chúng ta có nên chuyển qua sử dụng luôn chuẩn này? Chúng ta cùng tìm hiểu qua bài viết sau.

Định dạng ảnh raw là gì?

Vâng, khi tìm hiểu về một khái niệm nào đó thì việc đầu tiên chúng ta phải làm luôn là định nghĩa nó. Wikipedia ơi ảnh raw là gì vậy? Wikipedia - Raw Image Format

Tên gọi raw hay RAW không phải là một từ viết tắt. Raw thực ra chỉ đơn giản là từ tiếng Anh có nghĩa là "thô, sống, nguyên". Đây là dạng ảnh thô, nguyên bản chưa hề được xử lí bởi máy ảnh. (Bởi thường chúng ta thấy máy ảnh sẽ cho ra ảnh JPEG, đây là định dạng đã được máy ảnh xử lí). Có rất nhiều định dạng raw, mỗi loại camera (từ mỗi hãng) sử dụng một định dạng cụ thể của nó.


Hãng máy ảnh | Đuôi file raw tương ứng Canon | .crw .cr2 Nikon | .nef .nrw Sony | .arw .srf .sr2 Pentax | .ptx .pef Olympus | .orf Hasselblad | .3fr Leica | .raw .rwl .dng

Khi bạn thực hiện chụp một bức ảnh, hàng loạt công đoạn được thực hiện trong máy ảnh. Quá trình này xảy ra rất nhanh: Cảm biến ảnh được phơi sáng, khi đó mỗi pixel trên bề mặt cảm biến sẽ được các điện tích riêng biệt. Các điện tích sẽ được gán một con số ("số hóa") tương ứng với mức ánh sáng trên mỗi pixel nhận được. Những con số này chỉ cho biết mức ánh sáng nhưng không có thông tin về màu. Với định dạng raw, các con số này sẽ được ghi thẳng lên thẻ nhớ mà không qua bất cứ khâu xử lí nào.

Mặt khác, với dạng JPEG, bức ảnh sẽ trải qua thêm vài công đoạn trong máy. Dữ liệu (tức các con số nói trên) được chuyển tới bộ (chip) xử lí của máy ảnh, và trải qua một quá trình phức tạp được gọi là demosaic. Trong quá trình này, các pixel sẽ được định màu. Ảnh màu cho ra sau đó được chỉnh sửa qua thêm nhiều công đoạn nữa (cân bằng trắng, làm sắc nét, nén và sau cùng là được ghi lên thẻ).

[​IMG] 1-2 [​IMG] 2-3 [​IMG] 3-4 [​IMG]

1-2: Demosaic, White Balance
2-3: Tone Curves, Contrast, Color Saturation, Sharpening
3-4: Nén thành ảnh JPEG 8 bit
Source: www.cambridgeincolour.com

Bởi một ảnh raw không được chuyển đổi thành ảnh màu hay bị xử lí, nén theo bất cứ một cách nào nên nó thực sự là ảnh rất "raw": "mộc" nhất, "thô" nhất và "nguyên vẹn" nhất. Nhưng để những tấm ảnh raw này có thể sử dụng được, chúng còn phải trải qua tất cả các công đoạn lẽ ra đã được thực hiện trong máy ảnh. Các công đoạn này giờ phụ thuộc vào người sử dụng, với công cụ xử lí là các phần mềm chuyển đổi ảnh raw, ví dụ như Adobe Lightroom, Apple Aperture, iPhoto hay Photoshop Camera Raw, v.v….

Khi nào chúng ta nên chụp ảnh dạng raw?
Có rất nhiều lợi ích của việc chụp raw, từ việc chỉnh sửa những chi tiết khó mà thực hiện được với ảnh JPEG, tới khả năng dễ dàng thay đổi cân bằng trắng hay độ phơi sáng. Nói chung, xử lí hình ảnh trên máy vi tính thay vì để máy ảnh tự xử lí có nghĩa là chính người sử dụng sẽ là người quyết định số phận bức ảnh. Lúc đó, người dùng sẽ có thể tự quyết định theo ý thích và nhu cầu của mình. Ngoài ra, nếu so với xử lí trong máy ảnh, xử lí ảnh raw bằng tay trên máy vi tính còn có thể cho ra kết quả tốt hơn nhiều. Tại sao? Đó là bởi ở máy ảnh, thuật toán xử lí phải được tối ưu để kịp thời gian chụp tấm ảnh tiếp theo trong khi máy vi tính không có gì mà phải vội cả.

Thậm chí nếu bạn không muốn chuyển hẳn sang chế độ chụp raw, bạn vẫn nên xem xét việc chuyển đổi sang chế độ này trong những tình huống cụ thể như sau:

Khi bạn không chắc chắn về Cân bằng trắng

Bạn có thể gặp rất nhiều kiểu thời tiết và điều kiện ánh sáng phức tạp khi chụp ảnh. Những lúc này bạn rất nên chụp với tùy chỉnh ảnh raw.
Ví dụ, bạn có thể chụp trong bóng râm, khi mây tạm thời che mặt trời, hay thậm chí là các điều kiện ánh sáng hỗn hợp (ví dụ như ánh sáng mặt trời chiếu vào một phòng đang mở đèn dây tóc).
Với một file ảnh raw, bạn có thể dễ dàng thay đổi cân bằng trắng của bức ảnh sau đó. Mặc dù cơ chế cân bằng trắng tự động (Auto White Balance) trên hầu hết các máy ảnh hiện nay rất tiên tiến, vẫn rất nhiều trường hợp cơ chế này bị đánh lừa. Nếu bạn đã từng cố sửa một bức ảnh JPEG sai độ màu, bạn sẽ biết thực ra chỉnh sửa cân bằng trắng không phải là một vấn đề nhỏ. Với ảnh raw, bạn không cần phải lo về điều này.

[​IMG]
Lấy ví dụ ở tấm ảnh này. Bởi vì người đàn ông đang đứng trong bóng tối, Auto White Balance của máy ảnh không thể xác định chính xác được thông tin về cân bằng trắng, và kết quả là hình ảnh có phần ngả về gam màu "lạnh". Nhưng với một bức ảnh dạng raw, ta có thể sửa cân bằng trắng rất đơn giản bằng cách chỉnh thanh trượt cân bằng trắng để làm ấm lại hình ảnh mà không làm hỏng các chi tiết khác.​


Trong điều kiện có vùng highlight quá sáng hoặc do lỗi chụp tạo nên ảnh quá sáng/tối

[​IMG]

Tốt nhất nên luôn chụp raw nếu bạn đang chụp ảnh trong tình huống khó kiểm soát độ phơi sáng của vùng highlight. Trong một bức ảnh raw, bạn có thể khôi phục lại các chi tiết ở vùng highlight bị quá sáng (overexposed) và "cứu chữa" những tấm ảnh dường như đã bỏ đi. Ngoài ra, ảnh do vô tình chụp quá sáng/tối cũng có thể dễ dàng được sửa và khôi phục chi tiết.

Chụp raw sẽ rất hữu ích khi chụp trong điều kiện ánh sáng mặt trời mạnh, chụp chủ thể có bề mặt phản quang, chụp trong điều kiện có Dynamic Range rộng (dải từ sáng tới tối), khi da nhiều mồ hôi taoj phản quang mạnh có thể dẫn đến ảnh bị overexposed.

Khi bạn có đã quyết định sẽ hậu kì kĩ lưỡng


Ảnh dạng raw cho phép chỉnh sửa sâu hơn nhiều các tập tin JPEG. Máy ảnh có thể chụp ảnh có 12 - 14 bit dữ liệu trên mỗi pixel, nhưng một tập tin JPEG chỉ có thể chứa 8 bit. Điều này có nghĩa là, khi chụp ở chế độ JPEG, máy ảnh của bạn sẽ bỏ đi một lượng dữ liệu khá lớn của ảnh chụp được. Thông thường thì lượng dữ liệu mất đi này không quan trọng, và bạn vẫn có được một bức ảnh đầy đủ tông màu, sắc độ. Nhưng nếu bạn quyết định sẽ chỉnh sửa nhiều trên các bức ảnh này hay bạn sẽ tinh chỉnh màu sắc và độ tương phản của ảnh lên tới mức tối đa, lượng dữ liệu bị loại bỏ trên có để có ý nghĩa rất lớn. Một bức ảnh "nghèo dữ liệu" chắc chắn sẽ không thể chỉnh sửa nhiều bằng một file raw. Khi chỉnh sửa nhiều trên file JPEG bạn sẽ nhận thấy các yếu tố màu, tương phản v.v… trên ảnh sẽ bị ảnh hưởng nặng.

Nếu đã nắm được điều này, và nếu không có cách nào bạn chụp được ảnh như ý muốn và sẽ phải chỉnh sửa, bạn nên chuyển sang chụp raw ở những lúc này. Những trường hợp có thể là môi trường tạo nên điều kiện khó chụp như dải Dynamic Range quá rộng hay trường hợp màu sắc cần phải chỉnh sửa nhiều.

Khi bạn cần phóng lớn hình ảnh

Như đã nói trên, thuật toán nén JPEG đánh mất nhiều dữ liệu trong ảnh. Điều này có nghĩa là, khi một bức ảnh chụp ra được nén theo chuẩn JPEG, một phần dữ liệu sẽ bị loại bỏ và lúc đó bức ảnh sẽ vĩnh viễn bị giảm chất lượng. Nếu nén JPEG quá nhiều thì độ giảm chất lượng sẽ hiện ra rất rõ rệt. Như vậy, nếu bạn muốn phóng lớn hình ảnh, JPEG không phải là một lựa chọn tốt. Nhưng nếu bạn chọn raw, bạn sẽ không phải lo về chất lượng hình ảnh khi phóng lớn. Ảnh dạng raw không hề bị nén theo bất kì kiểu nào.​
Khi nào đừng chụp raw?

Hãy nhớ rằng ảnh raw không phải là phép màu giúp cho ảnh bạn chụp ra lập tức đẹp long lanh như những tác phẩm của các nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp. Ảnh raw sẽ không hề sắc nét hơn, chi tiết hơn hay màu đẹp hơn ảnh JPEG. Thực ra, raw thậm chí còn có thể có vẻ ít nét và nhạt màu hơn cả ảnh JPEG trong trình duyệt ảnh. Thêm vào đó, ảnh raw sẽ nặng hơn ảnh JPEG rất nhiều, có nghĩa là ảnh raw sẽ chiếm nhiều chỗ hơn nhiều dẫn tới máy ảnh sẽ tốn thêm thời gian để ghi ảnh ra thẻ.

Khi bạn đã xác định nhu cầu của mình thì hãy sử dụng ảnh raw. Rất nhiều khi bạn sẽ ngại tốn thời gian chỉnh sửa file raw, đặc biệt khi chụp sự kiện cần nhiều ảnh. Ảnh raw cũng chỉ có thể chụp được ở tùy chọn độ phân giải cao nhất của máy (tuy nhiên cũng có 1 số định dạng lựa chọn được với độ phân giải thấp hơn là sRAW và mRAW).

Như vậy, đối với các nhiếp ảnh gia, ảnh raw là công cụ đắc lực nhất. Nó đem lại toàn quyền quản lí bức ảnh. Đổi lại, raw sẽ ảnh hưởng tới tốc độ làm việc (kể cả khi chụp và khi hậu kì), dung lượng lưu trữ.

Tại sao không thử?

Ngày trước việc xử lí ảnh raw rất tốn công. Nhưng sau này, khi chúng ta đã có những công cụ mạnh mẽ như Apple iPhoto, Aperture, Adobe Lightroom, Photoshop Camera Raw (Element và CS) hỗ trợ rất nhiều trong quá trình làm việc với ảnh raw. Vậy tại sao chúng ta không thử một lần nhỉ?


Ví dụ về ảnh raw trước và sau xử lí từ www.erinvey.com:

Trái: RAW | Phải: RAW được chỉnh Contrast, Blacks và Exposure


Trái: RAW | Phải: RAW được chỉnh Contrast, Blacks và Exposure


RAW


RAW được chỉnh sửa và thêm hiệu ứng Dreamy


RAW


RAW được chỉnh Contrast và mịn da



Biên tập từ MacWorld
Hình ảnh từ Erinvey.com
CV.png
111 Bình luận
Chưa có cái máy ảnh nào để chụp RAW cả 😔 Đọc trước để biết, mốt có rùi thử.
@libieu hic dau can thiet dau bac. Minh hieu roi may anh lam luon ma van chup raw
@hero130 mình thích câu này , thật đến giờ trừ khi chụp ở gần những nơi mà mình thấy chắc ăn nhất còn lại thì cứ raw làm tới , mặc dù chụp trên con nikon này gần 20k shot rồi
@libieu vay nen minh gop y la cac ban nen luon chup RAW nhe, chup jpeg de cho vui thoi.
@hero130 cũng không hẵng là vậy , khi bạn chắc chắn bức ảnh trong tầm tay với tất cả những gì mong muốn thì khi bấm máy định dạng jpe tạo một cảm giác hưng phấn khó diễn tả bằng lời 😁
Trước giờ cũng tập tành chụp mà toàn chỉnh JPEG không cho nó dễ. Giờ chắc phải tập tành qua sửa ảnh RAW quá. Thanks bác chủ
trình PTS phải cao mới chơi cái này được, chỉnh ko tốt thì hình ra sẽ không "thật" rất giả tạo.

tấm này, ... đẹp thì đẹp nhưng mà hình như chẳng có da em bé nào mà đỏ như thế
Bác này chắc chưa có con,..với lại màu đỏ này bị reflect của màu tím 😃,..chỉ chưa thấy bé nào mới sinh mà đi nhuộm tóc 😁
Tóc bọn nó sinh ra đã màu mè vậy rồi mà bác :D
các bác chắc ko có cơ hội để quan sát nhiều em bé mới sinh rồi. Màu sắc của em bé trên không có gì là lạ.
@yinyang Chắc kéo lại shadow hay sao mà nhìn màu da không còn tự nhiên nữa
Các bác ơi cho em hỏi hiệu ứng Dreamy là hiệu ứng gì và làm như nào thế?
Thanks rồi nhé.
Cái này là em yếu nhất. Rất ngại dùng RAW.
Nếu bạn chụp ảnh lưu niệm và chụp số lượng rất nhiều thì cứ JPEG là ổn rồi. Nếu không giỏi PS lắm thì chưa chắc cái JPG sau khi chỉnh của bạn đẹp hơn cái JPG do máy xử lý. Thử tượng tượng chụp khoảng 500 tấm RAW rồi ngồi đó xử lý ^^
Nếu dùng patch thì chỉnh sửa file nào cũng như file nào, không đạt hiệu quả cao của việc chỉnh sửa file RAW.

Chụp RAW nếu chụp ảnh là nghề của bạn hoặc bạn chụp tỉ mỉ, có nhiều thời gian setup cũng như chỉnh sửa hậu kì.
Chup bang iPhone di

Chụp bằng iPhone đi em. Nghe Steve nói iPhone sẽ hỗ trợ định dạng raw đó. Hí hí hí
Nói chung nếu mình cẩn thận, cầu kì kĩ tính với từng bức ảnh thì nên luôn gắn chặt chữ RAW trong đầu. Với ảnh định dạng này + khả năng xử lý tốt thì sẽ ra được những bức ảnh rất đẹp mà ko thể làm đc với bất cứ định dạng nén nào khác. Còn nếu muốn nhanh, tiện dụng hoặc kém khâu xử lý ảnh hậu kì thì cứ finest JPEG.
Chụp ảnh RAW tốn bộ nhớ nhiều nhưng lợi ích nó mang lại về sau thì khỏi phải nói....nói chung là Good..Hehe.
Thanks pa'c Hùng đã share thông tin....hehe.
Cám ơn bác ........ Cầm máy ảnh đến bây h vẫn chưa chụp kiểu RAW nào để test ....! Test ngay cái
Ảnh minh họa đẹp quá! 😁
Bài này rất hay. Click thanks rồi nhưng vẫn muốn Cám ơn cái nữa.
Nhưng mình thấy nó còn thiếu thiếu cái đó bác làm thêm tập 2 cho nó đầy đủ.
raw tốn bộ nhớ nhưng cái gì mà ko có giá của nó.
trong hướng dẫn Canon mình nó cũng bảo dùng raw mới ghê chứ ^^
tjhank bác chủ.
em cũng chưa có máy ảnh để thử lúc nào có chụp thử xem thế nào
Mình luôn chụp RAW nhiều năm nay 😁. Với RAW bạn có thể cứu những tấm hình quá sáng hoặc quá tối hoặc sai White Balance một cách ấn tượng. Bạn có thể kéo lên/xuống 2 khẩu mà hình ra thấy rất bình thường... còn White Balance thì kéo thích ơi là thích... chưa kể rất nhiều tiện ích khác. Điểm khó chịu ở RAW là nó nặng nên máy tính cũng cần phải mạnh để xử lý và bạn cần phải có phần mềm xử lý tốt.

Đề nghị dùng Apple Aperture hoặc Adobe LightRoom để xử lý ảnh RAW:d
@cuhiep bác cho e hỏi là có phần mềm hậu kỳ RAW nào cho điện thoại android không ạ
Cấu hình máy i7, ram 4G, GPU 1-> 2GB mới chịu nổi, kèm theo đó là LCD phải xịn tí, ít nhất là 4-> 5 tr 😁
@thanhsangmobile k hiểu ý bác nói !
@thanhsangmobile Chỉnh sửa ảnh RAW chứ có phải render video hàng tá hiệu ứng đâu mà bạn cần những thứ trên? Chỉ cần cái laptop i3 đời đầu, RAM 4G, card onboard cũng đã đủ để làm rồi (Tất nhiên không thể mượt mà lắm được).
Theo em biết thì nén hay không cũng được, miễn là lossless.
Jpeg là chuẩn chung rồi, nên hầu hết các trình duyệt ảnh đều hỗ trợ đúng nên ảnh hiển thị ra đúng bản chất, Raw chỉ là phần khuyến mãi thêm, cũng chỉ mang mục đích xem bức ảnh có nội dung gì để đưa vào chỉnh sửa, bản thân raw đã có nhiều chuẩn khác nhau tùy theo hãng, nên các phần mềm không thể hiện ảnh raw đẹp như Jpeg là đương nhiên, và cũng không ai dùng raw như jpeg trong việc đòi hỏi hiển thị đẹp nên chẳng so sánh như vậy làm gì.

Convert Raw ngoài phần mềm chính hãng còn có rất nhiều phần mềm khác. Nhưng nhiều bác cũng như em biết rồi, chỉ có PM của hãng là convert đẹp nhất thôi. Điều đó thể hiện 1 phần "bản quyền" của hãng giấu trong Raw mà các phần mềm khác khó lòng khai thác hết.

Chỉ có thể nói, sau khi chế biến, thì Jpeg làm sẵn không có cửa nào qua được. Nên một "rân chơi" sẽ không đi so sánh Raw vs Jpeg ở chỗ nó hiển thị bằng các trình duyệt ảnh đẹp hay xấu vì không có nghĩa gì hết.
Đọc mãi mà vẫn chưa hiểu ý bác này 😔
Em cũng chưa có cái máy ảnh nào để chụp RAW, mà nếu có thì con vaio Dual Core với VGA on board cũng bó tay rồi :((
Có cái này mình chưa hiểu lắm , nếu file raw là để chỉnh sửa các thông số của tấm hình cho tấm hình đẹp hơn nhưng mình thấy mấy file JPEG cũng chỉnh sửa đc mà , có khác gì đâu ?
cám ơn bác, một bài học bổ ích

Tải app Tinh tế

Tải app Tinhte - Theo dõi thông tin mà bạn yêu thích

Tải app TinhteTải app Tinhte
Tải app Tinh tế cho Android trên Google PlayTải app Tinh tế cho iPhone, iPad trên App Store
  • Chịu trách nhiệm nội dung: Trần Mạnh Hiệp
  • © 2020 Công ty Cổ phần MXH Tinh Tế
  • Địa chỉ: 209 Đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Phường 7, Quận 3, TP.HCM
  • Số điện thoại: 02862713156
  • MST: 0313255119
  • Giấy phép thiết lập MXH số 11/GP-BTTTT, Ký ngày: 08/01/2019