Rắc rối STAPM với Ryzen 8000G - Khi AMD “hô biến” CPU di động xài được trên desktop

Lư Thế Nghĩa
8/2/2024 20:48Phản hồi: 27
Rắc rối STAPM với Ryzen 8000G - Khi AMD “hô biến” CPU di động xài được trên desktop
Những vi xử lý Ryzen 8000G “Hawk Point” vừa được AMD ra mắt cho thấy một làn gió mới trên thị trường PC, đặc biệt ở phân khúc phổ thông. Tuy nhiên đã có một thứ mà AMD "bỏ quên", dẫn tới những phiền phức không đáng xảy ra, tính năng khi hoạt động sai chỗ vẫn có thể trở thành rắc rối.

Mặc dù có lớp áo bên ngoài là CPU desktop nhưng Ryzen 8000G đều có chung "bộ đồ lòng" như Ryzen 7040U/8040U hay Ryzen Z1/Z1 Extreme. Tất cả đều là những thiết kế APU kết hợp chung nhân CPU và GPU (và cả AI nữa) vào chung 1 die silicon. Đương nhiên cách làm này không có gì sai cả, một thiết kế có thể dùng được cho nhiều sản phẩm có nghĩa thiết kế đó rất đa dụng. Nhưng cũng vì đa dụng như thế nên đôi khi, nhà sản xuất "bị quên" đi sự khác biệt giữa các sản phẩm khác nhau, và Hawk Point là ví dụ điển hình. Vấn đề ở đây là tính năng STAPM (Skin Temperature-Aware Power Management - Trình quản lý điện năng nhận thức nhiệt độ bề mặt da người) đang có mặt trong tất cả các sản phẩm dựa trên die chip Phoenix 1/2 của AMD.

Có một quan niệm rất phổ biến thế này về AMD ở Việt Nam từ hơn chục năm trước - chip AMD nóng, ngốn điện hơn Intel, đặc biệt là chip di động. Tuy mang tính rập khuôn nhưng điều này là có cơ sở, vì AMD trước thời Lisa Su làm CEO vốn không tập trung vào laptop (bằng Intel). AMD lúc bấy giờ chuyên tâm vào server và desktop nên không quan tâm nhiều tới cảm nhận người dùng laptop. May thay sau khi Lisa Su về cầm trịch, mọi thứ bắt đầu thay đổi, AMD bắt đầu quan tâm hơn tới chip di động và Ryzen Mobile trở nên mát mẻ hơn rất nhiều.

amd-stapm-1.jpg

Nguyên nhân sâu xa đằng sau sự mát mẻ của AMD CPU về sau chính là STAPM. Đây là một thành phần theo dõi sự chênh lệch nhiệt độ giữa nhân CPU và vỏ ngoài của laptop. Sự chênh lệch này càng cao là dấu hiệu cho thấy người dùng bắt đầu thấy không thoải mái do hơi nóng toả ra càng ngày càng nhiều. Lúc này STAPM sẽ yêu cầu con chip giảm bớt hoạt động lại (dĩ nhiên sẽ làm tụt hiệu năng theo) để bớt công suất phát nhiệt, từ đó bớt gây khó chịu cho người dùng. Nói một cách đơn giản thì STAPM trái ngược với Turbo (Boost). Trong khi Turbo "tận dụng" mọi khoảng trống về nhiệt độ/điện năng để tự overclock (ép xung) chip thì STAPM sẽ underclock (giảm xung) để giảm bớt nhiệt độ.


amd-stapm-2.jpg

Nghe qua thì STAPM là một tính năng rất hay phải không? Mình cũng nghĩ vậy nhưng nó phù hợp với các sản phẩm di động, khi mà người dùng phải tiếp xúc trực tiếp với thiết bị, chỉ cách con chip có vài mm. Đối với người dùng desktop thì hầu như chúng ta chỉ đụng vô bàn phím và con chuột là chính, tiếp xúc với thùng máy gần như không có. Nhưng vì không nhớ nên khi gắn mấy die Phoenix 1/2 lên đế chip, các kỹ sư AMD dường như quên mất sự tồn tại của STAPM, và dĩ nhiên cũng không xử lý. STAPM vẫn hiện diện trên các model Ryzen 8000G cho tới khi xuất xưởng.

Kết quả là một số trang review trong quá trình trải nghiệm đã phát hiện ra hiện tượng các chip Ryzen 8000G sau một thời gian dài hoạt động (ở công suất cao) đã tự giảm điện năng tiêu thụ và tất nhiên là giảm cả xung nhịp. Hệ quả thì anh em cũng tự đoán được, hiệu năng con chip bị giảm theo. Dù vậy mức độ "nghiêm trọng" nhiều hay ít tuỳ thuộc vào quá trình turbo đã "đẩy" hiệu năng lên cao hơn bao nhiêu so với giá trị TDP mặc định của con chip. Có thể thấy rõ, STAPM đã "kéo" mức tiêu thụ điện của Ryzen 8000G về đúng mức 65 W vốn có ban đầu. Còn tại thời điểm max turbo, Ryzen 8000G ngốn hết cỡ 90 W. Dù bị ảnh hưởng về hiệu năng, nhưng nhìn chung các model Ryzen 8000G của AMD vẫn "mát mẻ" chán so với các đại diện Core thế hệ 14. Lấy ví dụ Core i9-14900K có TDP 125 W khi hoạt động tối đa mà không giới hạn công suất thì nó ngốn tới gần 430 W.

amd-ryzen-8700g-1.jpg

Quay lại câu chuyện về STAPM, cá nhân mình không xem nó là "lỗi". Còn việc có là "lỗi" với góc nhìn của anh em hay không tuỳ thuộc vào mục đích sử dụng cuối cùng. Nếu hiệu năng là tất cả những gì nhắm tới thì STAPM dường như là "cục đá chắn đường", người dùng chắc chắn sẽ không muốn nó hiện diện khi đang cần chơi game ở max công suất. Nhưng nếu nhu cầu là một hệ thống mát mẻ, vận hành trơn tru, tuổi thọ lâu dài thì STAPM lại là điều tốt (trên thực tế các sản phẩm gắn mác server đều hoạt động ở công suất thấp hơn phiên bản PC).

AMD sau khi nhận được thông tin về STAPM cũng cho biết như sau: "Chúng tôi đã nhận ra các giới hạn STAPM đã bị áp dụng sai trên các model series 8000. Nó gây ra tình trạng các bộ xử lý trên bị mất các giá trị PPT khi đang hoạt động tải cao. Chúng tôi đang làm một bản cập nhật BIOS để khắc phục vấn đề này".

Tất nhiên tắt STAPM đi không có gì là khó với AMD cả. Nhưng sẽ hay hơn nếu nó có thể được áp dụng linh hoạt thông qua các app quản lý CPU như Ryzen Master hay đơn giản hơn là Performance Mode/Balanced Mode trong Power Options của Windows. Vì như mình đã nói, nó là một tính năng hữu ích để giảm bớt tiêu thụ điện và kéo dài tuổi thọ con chip. Dù gì thì mọi thứ đều có 2 mặt mà nhỉ?

PCGamesN

Quảng cáo

27 bình luận
Chia sẻ

Xu hướng

asrock update lẹ ghê , mới ra là có liền
Screenshot 2024-02-09 062809.jpg
@hoanglong0712 Cái này hình như có bản bios mới cách đây 3 ngày rồi
Ui hết đăng bài ryzen 7 7800x3D chết vì cái main asus chích thêm điện vô con cpu . Rồi tới vụ rx 7900xtx hotspot 110 độ C mà thiên hạ vẫn mua rx 7900xtx + cpu ryzen 7 7800x3D ầm ầm . Rồi thêm vụ này 😆)) tinhte tự dưng trở thành nơi bóc phót AMD 😃))))
@vanthoan Hahahaha cũng mong con ryzen 7 7800x3D lăn ra chết lắm
@nguyễn chí danh@3 Thế là nó phốt đúng hay sai ? Đúng thì nhận đi cho tiến bộ;
Cười vô mặt
@bomduc Ờ phốt mà hơn 6 ngàn người mua trong tháng rồi 😆)))
image.jpg
@nguyễn chí danh@3 Đấy là họ thấy mới họ mua, chứ biết nó lỗi đâu;
Cười vô mặt
Các thế lực thù địt liên tục bôi nhọ, hạ uy tín của AMDanh ta. Nát
@sốt-siêu-vi-sốt-phát-ban-2024 Gigabyte msi asrock asus đã tung ra gói AGESA mới . Fix lỗi rồi giờ viết bài bóc phốt 🤣🤣🤣🤣 . Chán ơi là chán . Mà cái tinhte này chủ yếu biết bài bóc phốt AMD cho bọn intel con đọc 😆))
image.jpg
@nguyễn chí danh@3 Công nhận ku mod này nó kiến thức kém, rất idol intel nền tảng cũ kém hiệu quả. Quá kém
@nguyễn chí danh@3 Người dùng đếch biết update 😃)
@bomduc Mai mốt Tin học ứng dụng Cơ bản đề nghị thêm nội dung phải biết Update BIOS 😃)
@sốt-siêu-vi-sốt-phát-ban-2024 Người dùng, cài bất cứ cái gì cũng phải nhờ thợ nó rất là nhiều; họ làm sao mà biết được máy mình phải update; và có biết thì cũng làm sao mà biết update cơ chứ :v; thằng AMD thì củ chuối, từ CPU cho tới GPU toàn update Driver, Bios; rồi lại còn kiểu càng update càng lỗi, tiến thoái lưỡng nan; Vl luôn;
lhdtt
CAO CẤP
15 ngày
Tại sao mod không bổ sung đoạn là AMD đã fix lỗi bằng bản cập nhật BIOS/UEFI. Viết lấp lửng thế người đọc tưởng là lỗi còn tồn tại 🤔😑
@lhdtt Thế người dùng có biết để vá không; và vá bios kèm rủi do; rồi có phải ai cũng biết vá đâu ? người ta mua máy về là dùng thôi;
Cười vô mặt
@Lư Thế Nghĩa Ko xem là lỗi nhưng vẫn phải vá; giống tư duy Apple ghê ông nhỉ 😆
lhdtt
CAO CẤP
14 ngày
@bomduc Giờ vá bios nó có là cái gì quá phức tạp đâu ông
@lhdtt Dễ với người dễ thôi ông; bios nó không tự update đâu;
maicasio
TÍCH CỰC
15 ngày
Kiểu chung nồi nước lèo có thể bán 4 món bún - phở - bánh canh - hũ tiếu.
Skin Temperature-Aware Power Management - Trình quản lý điện năng nhận thức nhiệt độ bề mặt da người
lắp apu vào người ak 🤣🤣🤣
huybo02
TÍCH CỰC
15 ngày
8000G có GPU ngon quá
huybo02
TÍCH CỰC
15 ngày
< Mặc dù có lớp áo bên ngoài là CPU desktop nhưng Ryzen 8000G đều có chung "bộ đồ lòng" như Ryzen 7040U/8040U hay Ryzen Z1/Z1 Extreme. Tất cả đều là những thiết kế APU kết hợp chung nhân CPU và GPU (và cả AI nữa) vào chung 1 die silicon. > Bộ đồ lòng này chắc còn dùng lâu lắm

Xu hướng

Bài mới









  • Chịu trách nhiệm nội dung: Trần Mạnh Hiệp
  • © 2024 Công ty Cổ phần MXH Tinh Tế
  • Địa chỉ: Số 70 Bà Huyện Thanh Quan, P. Võ Thị Sáu, Quận 3, TPHCM
  • Số điện thoại: 02822460095
  • MST: 0313255119
  • Giấy phép thiết lập MXH số 11/GP-BTTTT, Ký ngày: 08/01/2019