Dù khoảng cách giữa 2 đối thủ trên thị trường x86 vẫn còn khá xa nhưng vị thế của AMD đã tăng lên rất nhiều.
Cách đây hơn 10 năm, nếu ai đó khuyên bạn hãy mua cổ phiếu AMD thì có thể bạn sẽ cười vào mặt họ. Hãng chip biểu tượng hình mũi tên trước 2015 là một con tàu đắm. Các sản phẩm chậm chân hơn Intel cùng với năng lực bán dẫn thua kém khiến cho mọi người đều xem đây là lựa chọn hạng 2 nếu như không có điều kiện mua được hàng loại 1.
Một thập kỷ trôi qua...
Báo cáo của AMD
Cách đây hơn 10 năm, nếu ai đó khuyên bạn hãy mua cổ phiếu AMD thì có thể bạn sẽ cười vào mặt họ. Hãng chip biểu tượng hình mũi tên trước 2015 là một con tàu đắm. Các sản phẩm chậm chân hơn Intel cùng với năng lực bán dẫn thua kém khiến cho mọi người đều xem đây là lựa chọn hạng 2 nếu như không có điều kiện mua được hàng loại 1.
Một thập kỷ trôi qua...
Tổng kết doanh thu AMD trong Q4 2024 và toàn năm 2024
Nếu có gì để nói về hội đồng quản trị AMD thì việc tuyển được Lisa Su về làm CEO có lẽ là quyết định đúng đắn nhất họ từng có. Ở đây mình không định nói lại những gì đã xảy ra với công ty này nhưng từ khi Lisa lèo lái "mũi tên xanh", nó đã thôi "cắm đầu xuống đất" và dần chuyển thành "cất cánh". Q4 vừa qua, công ty này thu về được 7.7 tỷ USD - một con số kỷ lục mà thậm chí có những năm AMD không kiếm nổi được 2 con số. Tổng kết cả 2024, AMD gom được 25.8 tỷ USD.
Tính theo GAAP, Q4 2024, AMD đạt mức lãi trước thuế 871 triệu USD, lãi sau thuế 482 triệu, hệ số lợi nhuận biên 51% và lãi trên từng cổ phiếu đạt 29 cent. Còn không theo GAAP, các con số lần lượt là 2 tỷ USD, 1.8 tỷ, 54% và 1.09 USD. Sự khác biệt chủ yếu giữa GAAP vs. không-GAAP là phần chi phí vận hành Xilinx, thương hiệu được AMD mua lại từ 2022 chuyên mảng FPGA.
Chi tiết báo cáo của AMD theo GAAP và không-GAAP
Tính theo mảng sản phẩm, 2 đại diện tăng trưởng và kiếm được tiền nhiều nhất là Máy chủ (Data Center) và PC (Client) với các thương hiệu EPYC, Instinct và Ryzen, với mức tăng trưởng so với Q4 2023 lần lượt đạt 69% và 58%. Song mảng Gaming và Nhúng (Embedded) lại đi xuống, giảm lần lượt 59% và 13%. Theo lý giải của AMD, do công ty này chủ yếu làm chip console cho máy chơi game nên khi thị trường này giảm cầu thì doanh số cũng giảm. Còn mảng nhúng không phải là mảng thay đổi nhiều nên khách hàng có xu hướng "mua trữ hàng" và khi đã thừa thì họ giảm đặt đơn hàng.
Quảng cáo
Chi tiết từng mảng sản phẩm trong Q4 2024 của AMD
Dự báo trong Q1 2025 này, AMD kỳ vọng thu về được 7.1 tỷ USD, với sai số 300 triệu. Trong đó hệ số lợi nhuận biên 54%, chi phí vận hành 2.1 tỷ.
Báo cáo của Intel
Nếu thoạt trông con số doanh thu của Intel mới đây, bạn dễ có ấn tượng hãng này vẫn thừa sức "đè bẹp" AMD. Song thực tế đã thay đổi khá nhiều. Tầm 5 năm trở về trước, doanh thu 1 quý của Intel còn nhiều hơn cả năm của AMD cộng lại! Trong riêng Q4 2020, Intel kiếm được gần 20 tỷ USD còn AMD "cày cuốc" cả 2020 chưa được tới 10 tỷ! Nhiều người từng bảo vui "nếu không do vì luật chống độc quyền, Intel mua lại AMD cái một". Nhận định này trong quá khứ không phải sai nhưng hiện tại thì không còn đúng nữa.
Chi tiết báo cáo của Intel trong Q4 2024 và toàn năm 2024
Quảng cáo
Q4 vừa qua, tập đoàn x86 vừa-đuổi-cổ-CEO này thu về 14.3 tỷ USD, tuy vẫn nhiều gấp đôi AMD song không lừng lẫy như trước nữa. Tính tổng cả 2024, Intel kiếm được 53.1 tỷ, tức chỉ còn gấp đôi con số của AMD (doanh thu 2020 của Intel gấp 8 lần AMD). Và nếu đồ thị của hãng "mũi tên" vẫn đi lên thì hãng "chữ I" là đi xuống theo các năm. So với cùng kỳ 2023, Q4 này doanh thu Intel tụt 7%. Còn so cả năm thì 2024 thu về thấp hơn 2023 2%.
Tính chi tiết con số, theo GAAP, Q4 vừa qua Intel lỗ 100 triệu USD, hệ số lợi nhuận biên 39.2% và lỗ trên từng cổ phiếu mất 3 cent. Không theo GAAP các con số lần lượt là lãi 600 triệu USD, 42.1% và lời 13 cent. Tương tự AMD, khác biệt giữa GAAP vs. không-GAAP của Intel chủ yếu liên quan các hoạt động sát nhập (M&A).
Chi tiết từng mảng sản phẩm trong Q4 2024 của Intel
Xét theo mảng sản phẩm, 3 đại diện vẫn "mang tiền về cho mẹ" là PC (CCG), Máy chủ (DCAI) và Hạ tầng mạng (NEX). Trong đó Q4 2024, PC thu về 8 tỷ USD, lãi 3.1 tỷ; Máy chủ thu về 3.4 tỷ, lãi 200 triệu và NEX thu về 1.6 tỷ, lãi 300 triệu. Riêng mảng Gia công (Foundry) tiếp tục "báo" khi thu về 4.5 tỷ nhưng lỗ tới 2.3 tỷ! Nhưng dù sao thì Q4 này mảng Foundry cũng đã đỡ hơn Q3 trước đó khi lỗ tới 5.8 tỷ! Các khoản lỗ này chủ yếu đến từ việc mua sắm trang thiết bị sản xuất bán dẫn với công nghệ EUV là chủ chốt.
Dự báo Q1 tới, công ty này sẽ thu về khoảng 12.2 tỷ USD, sai số 500 triệu, thấp hơn 500 triệu so với cùng kỳ 2024. Hệ số lợi nhuận biên cũng giảm còn 36%, thấp hơn 9.1% so với Q1 2025. Cổ phiếu không thu được đồng lãi nào so với 18 cent của 1 năm trước.
Vài nhận định
Nhìn chung nếu đã biết mô hình hoạt động của 2 công ty trên, Intel tự chủ fab sản xuất còn AMD thuê TSMC gia công, hẳn bạn cũng không ngạc nhiên tại sao thị phần và doanh thu của AMD luôn thấp hơn đối thủ. Song điều đó không phản ánh được thực trạng của 2 doanh nghiệp này. Thực tế mọi thứ bắt đầu "bộc lộ bản chất" từ 2022, khi doanh thu của năm của Intel chỉ đạt 63 tỷ còn AMD đã vọt lên 23 tỷ. 2 năm trở lại đây, công ty này chỉ thu về hơn 50 tỷ/năm, bằng với giai đoạn 2011-2015. Nhưng nếu bạn biết rằng trước 2019, mỗi năm AMD "cày tróc vảy" cũng chưa được 7 tỷ...
2021 là đỉnh cao "kiếm tiền" của Intel với tổng doanh thu gần 80 tỷ USD
Kết cục của ngày hôm nay như mình từng phân tích nhiều lần, vốn không phải là chuyện sớm chiều mà là tích luỹ dài hạn, "mưa lâu thấm đất, nước chảy đá mòn". Việc AMD đạt mức tăng trưởng doanh thu gấp 4 lần so với 5 năm trước đó không phải Lisa Su vừa cầm lái mà đã có (bà làm CEO từ 2014). Những năm đầu quả thật khá vất vả cho công ty này khi vừa phải thay đổi mô hình hoạt động, vừa tìm cách trả nợ ngân hàng. AMD chỉ thực sự có quả ngọt từ 2020, là kết quả của nhiều năm nỗ lực, thay đổi cải tiến sản phẩm liên tục.
Còn Intel có đỉnh cao doanh thu nhất vào 2021, với con số gần 80 tỷ! Song các năm trước đó tiền vẫn chảy ào ào vô túi công ty này không dưới 70 tỷ. Lợi thế của họ như đã biết, là số lượng fab sản xuất chip đè bẹp các đối thủ khác (cần nhớ ngoài AMD còn có IBM, Sun, Motorola, TI... cũng từng tự sản xuất chip). Khi không còn ai đối đầu, dĩ nhiên anh trở thành nguồn cung ứng duy nhất và khách hàng cứ thế phải móc hầu bao theo bảng giá của anh thôi!
Tính tới hết 2019, mỗi năm AMD thu về chưa được 7 tỷ USD
Nhưng thói tự mãn và chủ nghĩa tư bản cực hạn là thứ đã khiến công ty này té nhào. Không tích cực cải thiện dây chuyền công nghệ, vắt sữa triệt để những gì đang có (tiết kiệm chi phí đầu tư), chậm cải tiến sản phẩm (tiết kiệm chi phí R&D), sản phẩm của Intel trở nên thui chột trước một AMD cứ lầm lữ tiến bước. Từ 1 công ty có hệ số lợi nhuận biên đều đặn > 60% trong suốt 2010-2020, nay Intel chỉ lãi hơn 30%, một con số thấp kỷ lục. Mức lãi 30% cũng là con số trung bình của AMD trong giai đoạn gần như phá sản (2012-2017). Các năm gần đây, hệ số này mới leo dần lên 40%, 50%. Hệ số lãi cao hơn đồng nghĩa công ty "ăn nên làm ra" và có tích luỹ.
Nhìn về tương lai mà nói, nếu không có biến cố địa chính trị nào quá lớn, AMD sẽ có thể tăng trưởng doanh thu hơn nữa nếu công ty này vừa có thể cải thiện sản lượng chip (chủ yếu lệ thuộc vào TSMC), vừa cải thiện được hệ số lãi (chất lượng sản phẩm). Còn với Intel, mọi thứ chưa thể ngã ngũ khi công ty này còn chưa tìm được CEO thay thế. Lịch sử ở AMD cho thấy tầm nhìn của người đứng đầu có tác động to lớn tới thành bại của doanh nghiệp như thế nào. Và không chừng biết đâu, hội đồng quản trị công ty này lại chọn cách "bán thân"?
