Vì sao NASA không thu hồi và tái sử dụng tên lửa SLS của Artemis II?

NASA đã phóng thành công Artemis II lên không trung, tuy nhiên tên lửa đẩy SLS và booster (2 cái màu trắng bên hông) sau khi hoàn thành nhiệm vụ thì rơi xuống biển và vỡ nát hoàn toàn, vậy thì tại sao NASA không thu hồi và tái sử dụng SLS như cách mà SpaceX đang làm với tên lửa Falcon 9?

SLS (Space Launch System) là hệ thống tên lửa đẩy, gồm các thành phần chính là:

• Tầng lõi (Core stage): phần màu cam nổi bật, cao 65 mét, bên trong chứa nhiên liệu là hydro lỏng và oxy lỏng. Tầng màu cam này cung cấp sức đẩy trong 8 phút kể từ khi Artemis II rời bệ phóng, giúp phi thuyền Orion đi lên quỹ đạo của Trái đất.

View attachment 8524394

• Tên lửa đẩy phụ (Booster): là 2 thanh trụ màu trắng ở 2 bên tầng lõi, chứa nhiên liệu rắn. Booster cung cấp thêm sức đẩy phụ cho tầng lõi trong 2 phút đầu tiên khi Artemis II rời bệ phóng, mục đích của Booster là giúp Artemis II thắng được trọng lực G của Trái đất, chứ bản thân một mình tầng lõi (phần màu cam) không đủ sức .
• Động cơ chính (RS-25D): Cụm động cơ chính của tầng lõi là 4 động cơ phản lực sử dụng nhiên liệu lỏng, phiên bản RS-25D còn sót lại từ thời tàu con thoi (Space Shuttle), đây chính là những động cơ được sản xuất cho tàu con thoi còn dư ra và được bảo quản tới bây giờ.

NASA còn lưu giữ 16 động cơ RS-25D, vì mỗi lần phóng 1 sứ mệnh Artemis thì sẽ xài 4 cái nên họ sẽ sử dụng được 4 lần là Artemis I, Artemis II, Artemis III và Artemis IV. Hiện tại đã phóng xong Artemis I và II nên chỉ còn lại 8 động cơ RS-25D dự trữ, từ Artemis V trở đi sẽ sử dụng các động cơ sản xuất mới hoàn toàn.

Vì sao NASA không tái sử dụng hoặc thu hồi tên lửa SLS?

• NASA thiết kế SLS với mục đích sử dụng 1 lần, không thu hồi và không tái sử dụng vì các lý do sau:
• SLS không được thiết kế khả năng tự quay về giống như tên lửa Falcon 9 của SpaceX. Sau khi đốt cạn nhiên liệu, SLS sẽ tách ra và rơi xuống biển.
• Nếu muốn thu hồi, NASA sẽ phải thiết kế thêm cho SLS các bộ phận như dù giảm tốc, gia cố thân vỏ, hệ thống điều hướng vv… những bộ phận cộng thêm đó sẽ làm cho SLS nặng hơn rất nhiều, mà nặng hơn thì sức đẩy sẽ kém đi, gây nguy hiểm cho phi thuyền Orion và phi hành đoàn.

• Số lần phóng Artemis ít (chỉ mới lên kế hoạch 5 lần), không dồn dập như phóng liên tục như thời Apollo vì vậy vẫn ưu tiên sản xuất mới.
• SLS sẽ rớt xuống biển, nếu thu hồi về thì cần đội ngũ nhân sự và máy móc rất lớn để trục vớt tầng lõi cao 65 mét (tương đương tòa nhà cao 20 tầng). Hồi xưa khi NASA đã từng thu hồi phần Booster của tên lửa đưa tàu con thoi lên vũ trụ, thì chi phí trục vớt, rửa sạch nước biển và tái chế đã làm tốn tiền nhiều hơn so với sản xuất mới → thu hồi tốn kém hơn sản xuất mới NASA quyết định dùng SLS 1 lần rồi bỏ luôn.

SLS rơi xuống biển mà không thu hồi rồi gây ô nhiễm môi trường thì sao?

Hiện tại trên thế giới chỉ mới có SpaceX là thử nghiệm thành công việc thu hồi tên lửa đẩy Falcon 9 sau khi phóng xong, còn lại toàn bộ các vụ phóng vệ tinh lên quỹ đạo, phóng phi thuyền lên vũ trụ thì tên lửa đều rơi lại xuống biển và trở thành rác thải. NASA biết rõ điều đó nhưng giữa việc ô nhiễm môi trường biển và lợi ích khoa học vũ trụ mang lại thì ưu tiên vẫn thuộc về phía khoa học.

Theo medium, quora