X-37B, chiếc phi cơ không gian bí mật hàng đầu của Hoa Kỳ

Frozen Cat
15/1/2024 12:41Phản hồi: 19
X-37B, chiếc phi cơ không gian bí mật hàng đầu của Hoa Kỳ
Vào ngày 28 tháng 12/2023, tên lửa Falcon Heavy của SpaceX đã phóng đi tàu vũ trụ X-37B của quân đội Hoa Kỳ từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy của NASA ở Florida. Đây là sứ mệnh thứ bảy của tàu vũ trụ không người lái, đã bị trì hoãn khoảng hai tuần do thời tiết xấu và các sự cố kỹ thuật. Điểm đến chính xác của con tàu X-37B vô cùng bí mật này vẫn chưa được xác định. Tuy nhiên, nó đang thực hiện các hoạt động nghiên cứu khác nhau. Các nhiệm vụ bao gồm thử nghiệm phi thuyền này trên quỹ đạo mới, thử nghiệm các công nghệ cho việc nhận thức về không gian trong tương lai và nghiên cứu xem bức xạ có ảnh hưởng như thế nào đến các vật liệu do NASA cung cấp. Thông tin này đã được chia sẻ trong một thông cáo báo chí của Lực lượng Không gian Hoa Kỳ hồi tháng 11/2023.
Chiếc phi cơ không gian X-37B không người lái của Không quân Mỹ đã thực hiện được 6 nhiệm vụ bí mật tính đến đầu năm 2024 và đang trong quá trình thực hiện nhiệm vụ thứ 7. Trên phi cơ mang theo các tải trọng cũng bí mật không kém dành cho các chuyến bay kéo dài nhiều năm trên quỹ đạo Trái đất.
may-bay-khong-gian-x-37b.jpg

Phương tiện bay robot này khá giống với tàu con thoi nổi tiếng của NASA nhưng có kích thước nhỏ hơn nhiều, nên cũng có thể gọi nó là tàu con thoi không người lái cỡ nhỏ. X-37B dài khoảng 8.8 mét và cao 2.9 mét, với sải cánh gần 4.6 mét. Khi phóng đi, nó có trọng lượng 4,990 kg. Hiện chỉ có duy nhất 2 chiếc X-37B và một chiếc X-37A là nguyên mẫu.
Khoang chứa tải trọng của X-37B có kích thước 2.1 mét x 1.2 mét, bằng xấp xỉ kích thước của một thùng chở hàng của một xe bán tải cỡ nhỏ. Tuy nhiên người ta không rõ X-37B chở theo những gì. Các viên chức Không quân Mỹ chỉ nói về mục đích khái quát của chương trình này và nhấn mạnh rằng khối tải trọng trong từng nhiệm vụ là tối mật.
x-37b-trong-kho-chua-may-bay-de-chuan-bi-cho-su-menh-thu-7.jpg
Chiếc X-37B trong kho chứa máy bay để chuẩn bị cho sứ mệnh thứ 7. Ảnh: Drive.

Thông tin công bố chính thức về X-37B do Không quân Mỹ soạn có nêu rõ: “Mục tiêu chính của X-37B gồm có hai khía cạnh: các công nghệ máy bay không gian có thể tái sử dụng cho tương lai của Mỹ trong không gian, và vận hành các thí nghiệm sao cho có thể đem [kết quả] trở lại mặt đất và kiểm tra được trên Trái đất”.
hinh-minh-hoa-thiet-ke-cua-x-37b-2.jpg
Hình ảnh thiết kế của X-37B. Mục tiêu hoạt động của phi cơ gồm 2 yếu tố: các công nghệ được trang bị cho máy bay và tiến hành những cuộc thí nghiệm bí mật trên quỹ đạo. Ảnh: Wikipedia.

Giống như tàu con thoi, máy bay vũ trụ X-37B chạy bằng năng lượng mặt trời này được phóng thẳng đứng lên quỹ đạo với sự hỗ trợ của một tên lửa, sau đó quay trở lại Trái đất với khả năng hạ cánh trên đường băng. Đó là lý do vì sao chúng ta xem nó là máy bay hơn là tàu vũ trụ, hơn nữa nó cũng không thực sự bay vào vũ trụ. Chiếc máy bay không gian nhỏ bé này được thiết kế để hoạt động ở độ cao từ 110 đến 500 dặm (từ 177 đến 805 km).
tau-con-thoi-endeavour-18-ha-canh-o-trung-tam-vu-tru-kennedy.jpg
Tàu con thoi Endeavour hạ cánh tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy. X-37B là phiên bản cỡ nhỏ của tàu con thoi, có kích thước chỉ bằng ¼ tàu con thoi này. Ảnh: Pop Mech.

Lịch sử hoạt động của X-37B

Chương trình X-37 đã bắt đầu vào năm 1999 với việc Cơ quan hàng không và vũ trụ Mỹ (NASA) ban đầu dự định chế tạo hai phương tiện: một Phương tiện Thử nghiệm hoạt động Tiếp cận và Hạ cánh (Approach & Landing Test Vehicle, hay ALTV) và một Phương tiện quỹ đạo (Orbital Vehicle, OV). Trong đó phương tiện ALTV được thiết kế để thực hiện các thử nghiệm thả rơi từ máy bay White Knight, mà họ gọi là “tiếp cận” và chứng minh rằng nó có thể hạ cánh thành công, đây là một bước quan trọng trong chiến lược phát triển công nghệ phương tiện phóng có thể tái sử dụng. Còn OV là ý tưởng sơ khai của chiếc X-37B: được đẩy vào quỹ đạo bằng một phương tiện phóng, rồi quay về bầu khí quyển của Trái đất và hạ cánh dưới dạng phi cơ vũ trụ.


cac-thong-tin-co-ban-cua-may-bay-vu-tru-x-37b.jpg
X-37B được trang bị một động cơ Aerojet AR2-3 sử dụng nhiên liệu đẩy có thể lưu trữ, cung cấp lực đẩy 6,600 pound (29.4 kN). Động cơ đã được cấp chứng nhận để sử dụng trên X-37B với nhiên liệu đẩy hydro peroxide và JP-8. Ảnh: Space.

Mặc dù trong giai đoạn 1999-2004 chương trình này có vẻ như chỉ mang tính dân sự, nhưng NASA đã chuyển giao dự án cho quân đội Hoa Kỳ vào năm 2004, cụ thể là Cơ quan Dự án Nghiên cứu Quốc phòng Tiên tiến (DARPA). Vào thời điểm đó, X-37 đột ngột trở thành một dự án mật. Tất nhiên lý do cho điều này không được tiết lộ, song có lẽ chương trình X-37 thực chất đã phục vụ mục đích quân sự ngay từ đầu.
Cơ quan DARPA đã hoàn thành phần việc về ALTV của chương trình vào năm 2006, họ đã tiến hành một loạt các cuộc thử nghiệm mang theo-phụ thuộc (captive-carry) và bay tự do. Còn Phương tiện quỹ đạo được NASA hình dung chưa bao giờ được chế tạo, nhưng nó đóng vai trò là nguồn cảm hứng cho máy bay không gian được gọi là X-37B.
may-bay-khong-gian-dream-chase-trong-thu-nghiem-mang-theo-phu-thuoc-voi-erickson-air-crane.jpg

Quảng cáo


Các thử nghiệm mang-theo phụ thuộc được thực hiện để thu thập dữ liệu về cách một thiết kế máy bay cụ thể, cũng như máy bay chở theo nó, xử lý các áp lực cơ bản khi được đưa lên cao và thực hiện các thao tác khác nhau. Trong loại thử nghiệm này, máy bay phụ vẫn được gắn vào máy bay thử nghiệm trong suốt thời gian bay. Trong ảnh là một trực thăng Erickson Air Crane (bản dân sự của trực thăng CH-54) đang chở theo một phiên bản thử nghiệm của máy bay không gian Dream Chaser và đưa nó qua dãy núi Rocky ở Colorado, ngày 29/5/2012. Ảnh: America Space.

Chương trình X-37B hiện nay do Cơ quan Rapid Capabilities (Năng lực phản ứng nhanh) của Không quân Mỹ điều hành, với nhiệm vụ kiểm soát các chuyến bay trên quỹ đạo được đóng tại Phi đội Thử nghiệm Không gian số 3 ở Căn cứ Không quân Schriever ở Colorado. Các máy bay không gian được chế tạo bởi bộ phận Phantom Works của hãng Boeing.
x-37b-ha-canh-sau-su-menh-otv-1-tai-can-cu-vandenberg-ngay-3-thang-12-2010.jpg
X-37B đậu tại Căn cứ Không quân Vandenberg sau sứ mệnh OTV-1, ngày 3 tháng 12/2010. Ảnh: Wikipedia.

Trải nghiệm của X-37B trên quỹ đạo

Hai chiếc X-37B khác nhau đã thực hiện tổng cộng 6 nhiệm vụ, được gọi là OTV-1, OTV-2, OTV-3, OTV-4 và OTV-6 (viết tắt của Orbital Test Vehicle). Bốn chuyến bay đã bay vào vũ trụ với sự trợ giúp của tên lửa Atlas V của United Launch Alliance. Lần thứ năm được phóng vào tháng 9 năm 2017 trên tên lửa SpaceX Falcon 9, còn lần thứ sáu cũng là trên tên lửa Atlas V phóng đi vào tháng 5/2020.


may-bay-khong-gian-x-37b-trong-buong-dong-goi-astrotech-florida-thang-4-2010.jpg
Phương tiện thử nghiệm quỹ đạo X-37B trong buồng đóng gói tại cơ sở Astrotech vào tháng 4/2010, Titusville, bang Florida. Ảnh: Popular Mechanics.

Sứ mệnh đầu tiên, OTV-1 được phóng lên vào tháng 4/2010 và ở trên không trong 224 ngày. OTV-2 ở trong không gian lâu hơn gấp đôi, phóng đi vào tháng 3/2011 và quay trở lại Trái đất 468 ngày sau đó, vào tháng 6/2012. OTV-3, sử dụng cùng phương tiện đã thực hiện sứ mệnh OTV-1, bắt đầu vào ngày 11 tháng 12/2012 và kết thúc 674 ngày sau đó vào tháng 10/2014.

Quảng cáo



Sứ mệnh OTV-4 đánh dấu chuyến bay thứ hai của chiếc X-37B đã từng bay trong nhiệm vụ OTV-2. OTV-4 bắt đầu vào ngày 20 tháng 5/2015 và tới ngày 25 tháng 3/2017 thì nó đã phá vỡ kỷ lục về thời lượng bay của OTV-3. Sau 718 ngày trên không gian, sứ mệnh OTV-4 kết thúc với việc hạ cánh suôn sẻ trên đường băng vào ngày 7 tháng 5/2017. Đây là lần đầu tiên X-37B hạ cánh tại Cơ sở hạ cánh tàu con thoi của NASA tại Trung tâm vũ trụ Kennedy ở Cape Canaveral, Florida. Ba nhiệm vụ trước đó đã hạ cánh tại Căn cứ Không quân Vandenberg.
doi-ky-thuat-mat-dat-kiem-tra-x-37b-sau-khi-tro-ve-tu-su-menh-dau-tien-otv-1.jpg
Đội kỹ thuật mặt đất đang kiểm tra chiếc X-37B sau khi nó trở về từ chuyến bay đầu tiên năm 2010. Ảnh: Pop Mech.

Sứ mệnh OTV-5 được phóng đi vào ngày 7 tháng 9/2017 trên tên lửa Falcon 9 của SpaceX, cất cánh từ Khu phức hợp Phóng 39A lịch sử tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy (KSC) của NASA ở Florida. Theo một tuyên bố của Không quân, sứ mệnh kéo dài 780 ngày (một kỷ lục khác) mang theo thiết bị gọi là Máy rải nhiệt nhúng có cấu trúc tiên tiến của Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Không quân, một thí nghiệm được thiết kế để "kiểm tra các thiết bị điện tử thử nghiệm và công nghệ ống dẫn nhiệt dao động trong môi trường không gian có thời gian kéo dài". Các quan chức của Không quân cho biết nó cũng đem theo một số thiết bị thí nghiệm khác và có cả các vệ tinh nhỏ. OTV-5 hạ cánh vào ngày 27 tháng 10/2019 tại Cơ sở hạ cánh tàu con thoi của NASA, đánh dấu lần thứ hai X-37B làm được điều này.
x-37-b-ha-canh-ket-thuc-su-menh-thu-6-cua-minh.jpg
X-37B hạ cánh sau khi kết thúc sứ mệnh thứ 6, ngày 12 tháng 11/2022. Ảnh: Wikipedia.

Joan Johnson-Freese, giáo sư về các vấn đề an ninh quốc gia tại Đại học Chiến tranh Hải quân ở Newport, bang Rhode Island, đề cập đến sứ mệnh OTV-3 như sau: “X-37 là một nền tảng thử nghiệm công nghệ, thế nên vượt qua giới hạn chính là sứ mệnh của nó. Độ bền bỉ là một trong các thông số cấu hình của X-37 đang được thử nghiệm, cùng với các thông số khác, chẳng hạn như các năng lực có thể thực hiện trong chuyến bay và thời gian quay vòng để sử dụng tiếp."
x-37b-ha-canh-tai-trung-tam-vu-tru-kennedy-sau-su-menh-otv-4.jpg
X-37B hạ cánh tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy sau sứ mệnh OTV-4. Ảnh: Wikipedia.

Tất cả các sứ mệnh của X-37B cho tới sứ mệnh OTV-4 đều được phóng đi từ Căn cứ Không quân Mũi Canaveral ở bang Florida. Các quan chức cho biết, trong khi ba chiếc đầu tiên hạ cánh xuống Căn cứ Không quân Vandenberg ở California, thì các sứ mệnh từ OTV-4 trở đi đều tiếp tục hạ cánh tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy của NASA ở Florida, ngay cạnh Mũi Canaveral. Boeing đang sử dụng nhà chứa tàu con thoi cũ của NASA tại KSC để bảo dưỡng máy bay không gian X-37B cho Lực lượng Không quân Mỹ.
bang-lich-trinh-cac-su-menh-x-37b-tu-otv1-den-otv-7.jpg
Lịch trình các sứ mệnh của X-37B từ năm 2010 đến nay (Ảnh: Wikipedia), cho thấy mỗi sứ mệnh đều có thời gian dài hơn sứ mệnh trước đó, vì vậy dự kiến sứ mệnh thứ 7 có thể kéo dài hơn 1,000 ngày (xấp xỉ 3 năm). Cơ sở hạ cánh tàu con thoi của KSC đã trở thành địa điểm hạ cánh thay thế cho Căn cứ Vandenberg ở California, ngày càng khẳng định tầm quan trọng của Trung tâm này trong các sứ mệnh thử nghiệm của X-37B nói riêng của như Không quân Mỹ nói chung.
so-sanh-kich-thuoc-mot-so-ten-lua-day-voi-x-37b.jpg
So sánh kích thước một số tên lửa đẩy của máy bay không gian X-37B. Hiện Atlas V, Falcon 9 (OTV-5) và Falcon Heavy (OTV-7) đã được sử dụng. Tên lửa Delta II và Tàu con thoi là những phương tiện phóng dự kiến cho các sứ mệnh trong tương lai. Ảnh: Reddit.

X-37B là một loại vũ khí không gian?

Bức màn bí ẩn xung quanh X-37B và các trọng tải nó mang theo đã làm dấy lên tin đồn rằng phương tiện này có thể là một loại vũ khí không gian nào đó, có lẽ được giao nhiệm vụ bắt lấy hoặc làm hư hỏng vệ tinh của các nước khác.


Tuy nhiên các chuyên gia cho biết, máy bay không gian này có thể quá nhỏ và khả năng cơ động là không đủ để thực hiện công việc như vậy. Thay vào đó, nhiệm vụ chính của nó đơn giản là điều mà các quan chức Không quân đã tuyên bố: thử nghiệm các cảm biến mới và các công nghệ vệ tinh khác thuộc thế hệ tiếp theo, để xem cách chúng hoạt động và duy trì ra sao trong môi trường không gian.
“Tôi hoàn toàn nghĩ rằng đó là nhiệm vụ chính”, cựu phân tích gia quỹ đạo của Lực lượng Không quân Brian Weeden, hiện đang làm cố vấn kỹ thuật cho tổ chức phi lợi nhuận Secure World Foundation, nói với tờ Space ngay trước vụ phóng sứ mệnh OTV-2.
x-37b-tai-can-cu-vandenberg.jpg
Có nhiều đồn đoán cho rằng X-37B có lẽ mang theo một số công cụ do thám hoặc thậm chí bị quy là vũ khí hạng nặng, nó cũng bị xem là được trang bị cánh tay robot để… tóm lấy các vệ tinh trong quỹ đạo. Ảnh: Smithsonian.

Ông nói thêm rằng nhiều khía cạnh khác trong thiết kế của X-37B sẽ khiến nó trở thành một vũ khí không gian dưới mức lý tưởng, bao gồm cả việc hạ cánh trên đường băng theo kiểu tàu con thoi, khiến nó dễ bị tấn công bởi đối phương.
Weeden cho biết: “Nó có thể bị theo dõi, vì vậy sẽ khó để nó lẩn lút vào bất cứ nơi chốn nào. Và khi nó tự hạ cánh xuống, nó là một chiếc tàu lượn di chuyển chậm chạp và rất vụng về.

Theo [1], [2].
19 bình luận
Chia sẻ

Xu hướng

Nhìn như tên lửa
X51
TÍCH CỰC
một tháng
Công nghệ tương lai đang được định hình
Chà, “siêu bí mật” mà mấy mod tinhte đã công khai thế này rồi à?
Hay chỉ giật tít câu view ng đọc thôi hả????
@TDCuong_TN Các công nghệ và hoạt động thử nghiệm cụ thể của máy bay này mới bí mật thôi bạn, còn thông tin cơ bản thì vẫn phổ biến rộng rãi. 😁
@TDCuong_TN Ôi , bạn không biết hội đồng Tinh Toé có người nhà lái phí thuyền trong NASA. Tổng thống chưa chắc có tư liệu, muốn vào cũng phải có giấy phép
có khi Mỹ họ có được công nghệ của người ngoài hành tinh tiên tiến thật...toàn thấy công nghệ vũ trụ tiến tiến họ nghiên cứu vượt xa tầm những nước còn lại
@giangvusg2021 Có khi là vậy lắm đó bạn. 😁
@giangvusg2021 chắc là của Đức nhưng sau khi thất bại, nó lọt vào tay của Mỹ 😆
@giangvusg2021 mấy hôm trước có rộ lên tin người ngoài hành tinh bị bắt gặp ở Miami đó, tiktok dậy sóng mấy hôm
5 sao đã, đọc sau ! 😆
@thaikool Mình cảm ơn bạn nè.
hình như putin biết hết rồi
TQ cũng có loại tương tự, cuộc đua sắp tới sẽ nóng đây :v

https://www.space.com/china-space-plane-launch-x-37b-delay
@grozar Uh bạn, TQ cũng có một cái.
Con này nó là một dạng vệ tinh lai với máy bay, tàu vũ trụ. Có quá nhiều tiềm năng để Mỹ triển khai nó. Từ 1999 thì cái đầu của người Mỹ và năng lực thực sự của họ đã đến mức vũ trụ rồi.
Nói gì thì nói, nhưng thực tế là đã lên được Mặt Trăng chưa?
Hi vọng lần này hậu kỳ edit cho chuẩn tý chứ ko lại to the moon
Cười vô mặt
Đừng có lm ba cái trò chở chó vs khỉ lên đó như trc dc r
Nhìn lịch sử các chuyến bay thì: Của nợ này bay lên và 200 ngày sau mới hạ cánh, đỉnh cao của công nghệ vật liệu 😁

Xu hướng

Bài mới









  • Chịu trách nhiệm nội dung: Trần Mạnh Hiệp
  • © 2024 Công ty Cổ phần MXH Tinh Tế
  • Địa chỉ: Số 70 Bà Huyện Thanh Quan, P. Võ Thị Sáu, Quận 3, TPHCM
  • Số điện thoại: 02822460095
  • MST: 0313255119
  • Giấy phép thiết lập MXH số 11/GP-BTTTT, Ký ngày: 08/01/2019